آفتابكاران اخبار و مقالات درباره ايران و مقاومت
دولت بریتانیا در تازهترین گزارش خود جمهوری اسلامی ایران را «بزرگترین تهدید امنیتی» کشور معرفی کرده است. سرویسهای امنیتی لندن میگویند سپاه پاسداران با تشکیل سلولهای خفته در میان مهاجران، تلاش کرده شبکهای پنهان در خاک بریتانیا بسازد. این ارزیابی تازه با یافتههای کتاب اختاپوس تهران نیز همخوانی دارد : اثری که نشان میدهد بازوهای امنیتی جمهوری اسلامی از خاورمیانه فراتر رفته و تا قلب اروپا از جمله بریتانیا و فرانسه گسترش یافتهاند.
دولت بریتانیا در تازهترین گزارش امنیتی خود جمهوری اسلامی ایران را «اولویت اصلی امنیتی» معرفی کرده و هشدار داده است که فعالیتهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در خاک بریتانیا خطری جدی برای امنیت داخلی این کشور به شمار میرود.
روزنامه دیلی اکسپرس در گزارشی نوشت سپاه با بهرهگیری از شبکههای اجتماعی، اقدام به جذب و سازماندهی افراد خارجیتبار در بریتانیا میکند و این افراد که اغلب یا عربتبار هستند یا از کشورهای اروپای شرقی در قالب سلولهای خفته تروریستی آمادهبهکار نگه داشته میشوند.
آندریاس کریگ، استاد امنیت در کالج کینگز لندن، در گفتوگویی تأکید کرده است که «راهبرد جمهوری اسلامی شبکهای و موزاییکی است. خطر اصلی برای بریتانیا نه موشکهای بالستیکی تهران، بلکه شبکههایی است که میتوانند در خیابانهای لندن یا منچستر فعال شوند.»
سازمان ضدجاسوسی بریتانیا اعلام کرده که از سال ۲۰۲۲ تاکنون دستکم با ۲۰ طرح تروریستی مرتبط با جمهوری اسلامی مقابله کرده است. کمیته اطلاعات و امنیت پارلمان بریتانیا نیز در گزارش ماه ژوئیه ۲۰۲۵ تأیید کرد که ایران بارها کوشیده است مخالفان سیاسی و چهرههای برجستۀ یهودی را در خاک بریتانیا برباید یا ترور کند. تهدیدهای منتسب به تهران شامل سوءقصد، جاسوسی، عملیات سایبری و حتی تلاش برای گسترش برنامههای هستهای عنوان شدهاند.
یافتههای تازه سرویسهای امنیتی بریتانیا با دادههای کتابی که اخیراً در فرانسه منتشر شده همخوانی دارد: La pieuvre de Téhéran («اختاپوس تهران») نوشتۀ امانوئل رضوی و ژانماری مونتالی، که در سال ۲۰۲۵ توسط انتشارات سرف (Éditions du Cerf) منتشر شد.
این کتاب بر اساس اسناد و شهادتهای امنیتی توضیح میدهد که چگونه جمهوری اسلامی شبکهای چندلایه از مراکز فرهنگی، انجمنها، مساجد و نهادهای پوششی را در اروپا و ایالات متحده سازمان داده است. نویسندگان کتاب نشان میدهند که سپاه پاسداران و وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران همچون «اختاپوسی با بازوهای متعدد» عمل میکنند : از قاچاق و پولشویی گرفته تا تهدید مخالفان و عملیات سایبری. در این اثر، بریتانیا به دلیل میزبانی رسانههای فارسیزبان منتقد و جمعیت بزرگ ایرانیان مهاجر، به عنوان یکی از میدانهای اصلی جنگ پنهان جمهوری اسلامی توصیف شده است.
بی دلیل نیست که دولت بریتانیا هفته گذشته در بیانیهای رسمی تأکید کرد:«هرگونه حمله به مخالفان یا اهداف یهودی در خاک بریتانیا، حملهای مستقیم به این کشور تلقی خواهد شد و پاسخ متناسب دریافت خواهد کرد.»در همین بیانیه، مراکز فرهنگی و آموزشی نزدیک به جمهوری اسلامی بهعنوان ابزار بالقوه برای ترویج «ایدئولوژی خشونتآمیز و افراطی» معرفی شدند. دولت بریتانیا هشدار داده است که این تهدید نباید دستکم گرفته شود و تدابیر گستردهای برای شناسایی و کنترل چنین شبکههایی در جریان است.
از ژوئیه ۲۰۲۵، طرحی با عنوان «ثبت نفوذ خارجی» در بریتانیا به اجرا گذاشته شده است. بر اساس این طرح، همۀ افراد یا نهادهایی که بهطور مستقیم یا غیرمستقیم برای یک قدرت خارجی فعالیت سیاسی میکنند موظفاند فعالیت خود را ثبت کنند. برای جمهوری اسلامی سطح «تقویتشده» این قانون اعمال شده است و تخلف از آن میتواند تا پنج سال زندان در پی داشته باشد.
اگرچه دولت بریتانیا نفوذ مستقیم جمهوری اسلامی بر افکار عمومی این کشور را «ناچیز» میداند، اما حکومت ایران را از عوامل اصلی فعالیتهای مداخلهگرایانه معرفی میکند. از منظر منطقهای، لندن حتی احتمال حمله به سفارت خود در تهران یا لزوم تخلیۀ اتباع بریتانیایی از منطقه را منتفی نمیداند و از حملات سایبری رژیم ایران علیه زیرساختهای حیاتی، از جمله منابع آب در اسرائیل، ابراز نگرانی کرده است.
به این ترتیب، در حالی که تنشهای ایران با غرب بر سر برنامۀ هستهای و تحریمهای بینالمللی رو به افزایش است، سپاه پاسداران دیگر نه فقط در خاورمیانه، بلکه در قلب اروپا نیز بهعنوان بازیگری خطرناک معرفی میشود : بازیگری که بازوهای «اختاپوس تهران» را از تهران تا لندن گسترانده است.
این گزارشها نشان میدهند که تنش تهران و لندن دیگر صرفاً موضوعی دیپلماتیک نیست، بلکه به عرصۀ امنیت داخلی بریتانیا گره خورده است. اگر جمهوری اسلامی به بازتعریف روابط با غرب تن ندهد، هر حمله یا طرح خرابکارانه در خاک اروپا میتواند روابط ایران با بریتانیا را وارد مرحلهای بیبازگشت کند. در چنین شرایطی، گفتگو و شفافیت هستهای تنها راه کاهش فشارهاست، اما شواهد حاکی از آن است که دو طرف بیش از آنکه به سمت مصالحه حرکت کنند، در مسیر تشدید رویارویی گام برمیدارند.
