
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، اعلام کرد این نهاد تاکنون از سوی ایران هیچ داده یا گزارشی درباره وضعیت ذخایر اورانیوم غنیشده و میزان خسارت واردشده به تأسیسات هستهای پس از حمله ایالات متحده دریافت نکرده است.
بهگزارش خبرگزاری روسی نووستی، گروسی در پاسخ به پرسشی درباره دریافت گزارش از ایران گفت آژانس هیچ گزارشی در این زمینه دریافت نکرده است.
اسرائیل 13 ژوئن عملیاتی نظامی علیه ایران آغاز کرد. حملات هوایی اسرائیل شامل هدف قرار دادن تأسیسات هستهای، مراکز فرماندهی، شماری از دانشمندان هستهای و بمباران پایگاههای هوایی ایران بود.
ایران با حملات موشکی و پهپادی متقابل پاسخ داد. تبادل حملات میان دو طرف بهمدت 12 روز ادامه داشت.
ایالات متحده نیز 22 ژوئن با حمله به تأسیسات هستهای ایران به این درگیری پیوست.
قطعنامه شورای حکام
شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی در 20 نوامبر قطعنامهای تصویب کرد که از ایران میخواست این نهاد را از وضعیت ذخایر اورانیوم غنیشده و تأسیسات هستهای آسیبدیده مطلع کند.
تهران این قطعنامه را «غیرسازنده و سیاسی» توصیف کرد و همان روز بهطور رسمی به آژانس اطلاع داد که «توافق قاهره» را که سپتامبر گذشته برای تعیین چارچوب تعامل پس از حملات میان دو طرف منعقد شده بود، پایان میدهد.
بازرسان آژانس در پاییز از رآکتور تحقیقاتی تهران و همچنین از نیروگاه هستهای بوشهر که با مشارکت روسیه در حال ساخت است، بازدید کردند. آخرین بازدید اوایل نوامبر انجام شد.
نمایندگان آژانس از دیگر تأسیسات هستهای از جمله نطنز، اصفهان و فردو، که در جریان حملات آمریکا و اسرائیل هدف بمباران قرار گرفتند، بازدیدی نداشتند. در همین حال مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی ادعای تهران مبنی بر «ناامن بودن» تاسیسات اتمی ایران را زیر سوال برد و اعلام کرد بارزسان آژانس باید امکانپذیر بودن یا نبودن دسترسی به این تاسیسات را بررسی کنند. همزمان سخنگوی سازمان انرژی اتمی ایران گفت خواسته آژانس در این زمینه «نامعقول» است.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی در گفتوگویی با خبرگزاری روسی ریانووستی که شنبه ۲۹ آذر منتشر شد، گفت: «آنها [مقامات جمهوری اسلامی] میگویند: “تاسیسات ناامن است و نمیتوان به آنجا رفت.” اما در این صورت، شما باید به بازرسان اجازه دهید تا تایید کنند که واقعا دسترسی به آنجا امکانپذیر نیست.»
رافائل گروسی، افزود که این موضوع اکنون موضوع گفتوگوی آژانس با تهران است و «امیدوارم بتوانیم به میزان مشخصی از پیشرفت دست یابیم.»
موضوع اورانیوم غنیشده ایران پس از جنگ ۱۲ روزه به چالشی جدی برای آژانس بینالمللی انرژی اتمی تبدیل شده است.
مهرماه، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت مسعود پزشکیان، در کنفرانس خبری هفتگی خود تاکید کرد اورانیوم غنیشده جمهوری اسلامی «در جایی مدفون شده» و دسترسی به آن وجود ندارد.
عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، نیز ۲۱ شهریور در گفتوگو با صدا و سیمای جمهوری اسلامی گفت که ذخیره اورانیوم غنیشده ایران «زیر آوار تاسیسات هستهای بمباران شده» است.
سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه جمعه گفت مسکو از مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی میخواهد در ارزیابی برنامه هستهای جمهوری اسلامی «رویکردی حرفهای و بیطرفانه» داشته باشد.
لاوروف در گفتوگو با خبرنگاران افزود: «ما از آقای گروسی، که خواهان احیای تماسها با تهران است، میخواهیم بهطور دقیق به مأموریت بنیادین دبیرخانه آژانس پایبند بماند؛ از جمله ماهیت خنثی و بیطرفانه ارزیابیهایی که ارائه میشود و همچنین فعالیت کلی این سازمان.»
تاکید آژانس بر دسترسی به همه تاسیسات هستهای ایران
گروسی در بخش دیگری از مصاحبه با ریانووستی گفت: «پیش از هر چیز، ایران بسیار بیش از این سه تاسیسات را در اختیار دارد. این سه تاسیسات از نظر بازفرآوری، تبدیل و غنیسازی اورانیوم بسیار مهم هستند، اما برنامه هستهای ایران به آنها محدود نمیشود.»او افزود: «ایران یک برنامه هستهای بسیار پیشرفته با یک مولفه پژوهشی و علمی قدرتمند و شمار زیادی از تاسیسات دیگر در سراسر کشور دارد. همچنین یک نیروگاه هستهای در بوشهر وجود دارد و برنامههایی برای ساخت نیروگاههای جدید نیز مطرح است؛ از جمله، اگر اشتباه نکنم، بهصورت مشترک با روسیه. بنابراین، کار در همه این حوزهها ادامه دارد.»
او این سخنان را در پاسخ به این پرسش مطرح کرد که چرا با توجه به اعلام ایالات متحده مبنی بر نابودی کامل همه تاسیسات هستهای ایران، آژانس بازرسیها از این تاسیسات را ضروری میداند.
گروسی تأکید کرد که بر اساس معاهده عدم اشاعه سلاحهای هستهای(انپیتی)و موافقتنامه جامع پادمانها، ایران موظف است دسترسی به این تاسیسات را فراهم کند.
او افزود: «این دقیقا بخشی از گفتوگوی ماست.»
کمالوندی: بازرسی از سایتها خواسته غیرمعقول است
همزمان با اظهارات گروسی، بهروز کمالوندی، سخنگو و معاون سازمان انرژی اتمی ایران، خواسته آژانس برای بازرسی از تاسیسات اتمی جمهوری اسلامی را «غیرمعقول» خواند.
او شنبه به خبرگزاری ایسنا گفت: «ما باید تدابیری داشته باشیم و ببینیم میشود از طریق دیگر، حسابرسی مواد را انجام دهیم و به آژانس اطلاع دهیم، بدون اینکه بازرسها به محل مورد نظر بروند یا نه. ایدهها و روشهایی الان به ذهن ما میرسد اما باید درباره این موضوعات مذاکره شود.»این مقام ارشد جمهوری اسلامی افزود: «اصرار آژانس برای اینکه حتما طبق موافقتنامه پادمان که برای شرایط غیر جنگی نوشته شده، ایران اجازه دسترسی و بازرسی درباره مواد و سایتها دهد یا به آژانس گزارش دهد، خواستهای غیر معقول است.»
مقامات جمهوری اسلامی پس از جنگ با اسرائیل، بارها از آژانس بینالمللی انرژی اتمی و مدیرکل آن انتقاد و گروسی را به «محکوم نکردن» حملات اسرائیل و آمریکا متهم کردند.
در حالی که پیشتر تهران اعلام کرده که توافق صورت گرفته با آژانس در قاهره لغو شده، کمالوندی تهدید کرد: «چه بخواهند چه نخواهند، شرایط تغییر کرده و اگر بخواهیم مذاکرات جدی را دوباره با آژانس شروع کنیم، باید ملاحظات ایران در نظر گرفته شود.»
در ماههای اخیر، شماری از مقامهای جمهوری اسلامی گروسی را «عامل موساد» نامیدند و حتی روزنامه کیهان، رسانه زیر نظر نماینده خامنهای، خواستار اعدام او به اتهام «جاسوسی» برای اسرائیل شد.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی ۱۰ خرداد و پیش از جنگ، در گزارشی محرمانه اعلام کرده بود ایران پیشتر در سه مکان که مدتهاست تحت تحقیقات قرار دارند، فعالیتهای محرمانه هستهای انجام داده است.
آفتابكاران اخبار و مقالات درباره ايران و مقاومت