خانه / اخبار مهم روز / ‏گاردین: خشم عمومی نسبت به زندگی «آقازاده‌ها» در غرب پس از کشتار معترضان بالا گرفته است

‏گاردین: خشم عمومی نسبت به زندگی «آقازاده‌ها» در غرب پس از کشتار معترضان بالا گرفته است

گاردین نوشت مقام‌های ارشد جمهوری اسلامی به‌دلیل بهره‌گیری از ثروت ملی برای تامین هزینه‌های زندگی فرزندان خود در کشورهای غربی با انتقادهای گسترده روبه‌رو شده‌اند؛ آن هم در شرایطی که ایران با مشکلات اقتصادی متعددی روبه‌رو است و این مقام‌ها هم‌زمان به سرکوب معترضان ادامه می‌دهندبر اساس این گزارش که چهارشنبه ششم اسفند منتشر شد، منتقدان با اشاره به عملکرد و سبک زندگی مقام‌های ارشد حکومت، آنان را به «ریاکاری» و دوگانگی در گفتار و رفتار متهم می‌کنند.

در میان افرادی که نامشان مطرح شده، علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، دیده می‌شود؛ شخصی که با وجود سال‌ها انتقاد صریح از ارزش‌های غربی در چارچوب گفتمان رسمی جمهوری اسلامی، دختری ساکن ایالات متحده دارد و دو برادرزاده‌اش نیز در بریتانیا و کانادا زندگی می‌کنند.

گاردین با استناد به برخی گزارش‌ها نوشت لاریجانی نقشی کلیدی در سرکوب خونین اعتراضات اخیر ایران ایفا کرد و علی خامنه‌ای، دیکتاتور تهران، ماموریت هماهنگی تدارکات برای جنگ احتمالی با آمریکا را به او سپرده است.

۲۵ دی، آمریکا لاریجانی و شماری دیگر از مقام‌ها و نهادهای جمهوری اسلامی را به‌دلیل نقش آن‌ها در سرکوب مردم ایران تحریم کرد.

.خشم عمومی نسبت به «آقازاده‌ها» پس از کشتار مردم

گاردین در ادامه گزارش خود نوشت خشم عمومی نسبت به «آقازاده‌ها» پس از کشتار معترضان در جریان انقلاب ملی شدت گرفته است.

الکس وطن‌خواه، مدیر برنامه ایران در موسسه خاورمیانه واشینگتن، در همین رابطه گفت: «مردم خشمگین‌اند از اینکه آقازاده‌ها برای تحصیل در غرب – ایالات متحده، اروپا و دیگر کشورها – کمک‌هزینه‌های دلاری دریافت می‌کنند؛ آن هم عملا از جیب دولت.»

‏کامبیز غفوری، فعال حقوق بشر ایرانی ساکن هلسینکی، نیز گفت: «آن‌ها ایران را برای شهروندان ایرانی به جهنم تبدیل کردند و فرزندانشان را به غرب فرستادند تا با خوشی زندگی کنند.»

وزارت امور خارجه آمریکا ۹ بهمن اعلام کرد این کشور امتیاز حضور مقام‌های ارشد جمهوری اسلامی و اعضای خانواده‌ آن‌ها در ایالات متحده را لغو خواهد کرد.

محمدصالح هاشمی گلپایگانی، دبیر پیشین «ستاد امر به معروف و نهی از منکر»، مرداد ۱۴۰۱ گفته بود چهار هزار تن از فرزندان مسئولان جمهوری اسلامی در خارج از کشور زندگی می‌کنند.

از فرزندان مسئولان در خارج از کشور چه می‌دانیم؟

فاطمه اردشیر لاریجانی، دختر علی لاریجانی، تا ماه گذشته به‌عنوان استادیار در دانشکده پزشکی دانشگاه اموری آتلانتا فعالیت می‌کرد. در پی شدت گرفتن انتقادات، دانشگاه اموری چهارم بهمن اعلام کرد فاطمه اردشیر لاریجانی از این دانشگاه اخراج شده است.

برادر علی لاریجانی، محمدجواد لاریجانی که او هم از نزدیکان خامنه‌ای به شمار می‌رود، پسری به نام هادی دارد که بنا بر گزارش‌ها، استاد مرکز فناوری دانشگاه گلاسگو کالدونیان است.

برادر هادی، سینا، نیز از مدیران بانک سلطنتی کانادا در ونکوور است.

‏مریم فریدون، برادرزاده حسن روحانی، رییس پیشین دولت در جمهوری اسلامی، در بانک دویچه در لندن مشغول به کار است و «نظارت بر جریان‌های مالی از خاورمیانه» را بر عهده دارد.

‏عیسی هاشمی، دانشیار موسسه شیکاگو در لس‌آنجلس، پسر معصومه ابتکار است. ابتکار که در دولت‌های حسن روحانی و محمد خاتمی مسئولیت داشت، در ماجرای اشغال سفارت آمریکا در سال ۱۳۵۸ نقش‌آفرین بود.

‏دختر حبیب‌الله بی‌طرف، وزیر پیشین نیرو و از فعالان اصلی اشغال سفارت آمریکا، در ایالات متحده زندگی می‌کند.

مهدی ظریف، پسر محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه پیشین جمهوری اسلامی، نیز ساکن ایالات متحده است. بر اساس برخی گزارش‌ها، مهدی ظریف «زندگی مجللی» در آمریکا دارد و «تا سال ۲۰۲۱، در خانه‌ای به ارزش ۱۶ میلیون دلار در منهتن سکونت داشت».

‏الیاس قالیباف، فرزند ارشد محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی و فرمانده پیشین سپاه پاسداران، در استرالیا زندگی می‌کند.

در موج اعتراضات سال‌های اخیر، یکی از بحث‌برانگیزترین حاشیه‌ها نه در خیابان، بلکه در شبکه‌های اجتماعی شکل گرفت: انتشار نام و نشانِ فرزندان و نزدیکان مقام‌های جمهوری اسلامی که در خارج از کشور زندگی یا تحصیل می‌کنند؛ فهرستی بلندبالا که هر بار با یک افشاگری تازه، دوباره به صدر بحث‌ها برمی‌گردد. در همین فضا، پرونده‌هایی مثل گزارش اخراج «فاطمه اردشیر لاریجانی» از دانشگاه ایموری آمریکا هم تبدیل به سوژه داغ شد؛ رسانه‌هایی در خارج از ایران از تأیید دانشگاه گفتند، در داخل هم فاطمه مهاجرانی سخنگوی دولت در یک اظهارنظر متناقض ادعاها در مورد اخراج را رد کرد اما بازگشت فرزند جنجالی رئیس شورای عالی امنیت ملی به ایران را تایید کرد.

حالا در امتداد همان حساسیت عمومی نسبت به «آقازاده‌ها»، این بار نام هانیه صفوی—دختر یحیی رحیم‌صفوی (چهره ارشد سپاه و مشاور عالی رهبری که تحت تحریم است) —به تیتر رسانه‌ها آمده؛ نه به خاطر یک عکس یا یک شایعه، بلکه به خاطر مسیر سریع دریافت اقامت استرالیا و ثبت حرفه‌ای او.

طبق گزارش‌های منتشرشده در رسانه های استرالیایی، هانیه رحیم صفوی در اوایل ۲۰۲۴ با ویزای دانشجویی وارد استرالیا شده و در مدت کوتاهی مسیر دریافت اقامت را طی کرده است؛ مسیری که به گفته برخی گزارش‌ها با دریافت ویزای مهارتی مستقل (ساب‌کلاس ۱۸۹) در پاییز ۲۰۲۴ تکمیل و به اقامت دائم منتهی شده است.

به گزارش روزنامه استرالیایی هرالد سان، جنجال فقط به سرعت روند مهاجرتی محدود نمانده؛ بخش بحث‌برانگیزتر، ثبت حرفه‌ای او به‌عنوان «روان‌شناس موقت» در استرالیاست؛ موضوعی که باعث شده برخی فعالان و چهره‌های سیاسی درباره کیفیت راستی‌آزمایی و غربالگری امنیتی سؤال کنند.

در همین راستا، برخی چهره‌ها در فضای عمومی خواستار توضیح شده‌اند که آیا در روند بررسی پرونده، نسبت خانوادگی با فردِ تحریم‌شده و ارتباطات احتمالی به‌درستی اعلام و ارزیابی شده یا نه. هم‌زمان گزارش‌ها از نگرانی بخش‌هایی از جامعه ایرانی-استرالیایی حکایت دارد.

از سوی دیگر، واکنش رسمی دولت استرالیا—آن‌طور که در گزارش‌ها آمده—این بوده که همه درخواست‌های ویزا به‌صورت موردبه‌مورد بررسی می‌شوند و قبل از تأیید باید معیار‌ها را کامل احراز کنند.

جالب اینجاست که مسیر دریافت اقامت دائم دختر یکی از فرماندهان ارشد سپاه ایران در حالی با سرعت نور طی شده که استرالیا به تازگی سفارت ایران در این کشور را به اتهام ادعایی دست داشتن سپاه در عملیات هایی در خاک این کشور تعطیل و سفیر را اخراج کرده است.

ماجرای رحیم صفوی از یک ویدئو در اینستاگرام و یک عکس از پروفایل در لینکدین شروع شد: تصویری از زنی که در استرالیا زندگی می‌کند و بدون حجاب دیده می‌شود و در پروفایلش خود را به‌عنوان روان‌شناس/مشاور معرفی کرده بود.در همان صفحه، از فعالیت حرفه‌ای‌اش و همچنین یادداشت‌هایی با مضمون‌های «فمینیستی» و تعادل کار و زندگی نوشته شده بود؛ اما وقتی کاربران شبکه‌های اجتماعی هویت او را به‌عنوان «هانیه صفوی، دخترِ یکی از فرماندهان تندرو سپاه» مطرح کردند، پروفایل‌ها خیلی سریع حذف شدند.

هانیه در ویدئویی که هویتش را لو داد درباره مصائب زندگی زنان در دنیای مدرن حرف می زند. او ساکن شهری ساحلی در استرالیا به نام تاونزویل است و ظاهرا از به حرفه روانشناسی مشغول است.

بعد از افشای جزییات زندگی هانیه، خبرآنلاین متن کوتاهی به نقل از یک گفت و گوی بلند از سید حمزه رحیم صفوی منتشر کرده که او بدون هیچ صحبتی درباره موضوع خواهرش یا کمترین اشاره‌ای به موضوع تنها می‌گوید: «ذات انسان‌ها اینگونه است که در یک خانواده چهار تا بچه باشند، هیچ کدام شبیه دیگری نیستند. نه شکل شان، نه ژنتیک شان و نه فکرشان. اصلا اقتضای خداوند و خلقت و آفرینش این بوده که انسان‌ها را متفاوت آفریده باشد. هم شکلی و هم فکری».

پرونده دختر رحیم‌صفوی در حالی خبرساز شده که طی سال‌های اخیر، هم‌زمان با اعتراضات و افزایش فشار افکار عمومی، بار‌ها بحث «حضور آقازاده‌ها در غرب» بالا گرفته است.

یحیی رحیم‌صفوی کیست؟
سید یحیی رحیم‌صفوی (همامی) از فرماندهان ارشد سپاه پاسداران است؛ از سال ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۶ فرمانده کل سپاه بود و بعد از آن به‌عنوان دستیار و مشاور عالی رهبری در امور نیروهای مسلح فعالیت کرده است.

طبق اطلاعات زندگینامه‌ای منتشرشده، او، ظاهرا دارای کارشناسی زمین‌شناسی از دانشگاه تبریز است که پیش از انقلاب گرفته. کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی را بعد از انقلاب در دانشگاه امام حسین وابسته به سپاه گرفته دارای دکتری جغرافیای سیاسی از دانشگاه تربیت مدرس است.

نام او در فهرست تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل ذیل قطعنامه 1737 (2006) آمده و به‌عنوان فرد «مرتبط با برنامه‌های هسته‌ای و موشکی» معرفی شده است.

در یک گفت‌وگوی رسانه‌ای، رحیم‌صفوی صراحتاً گفته است سه فرزند دارد. هر سه فرزند او به گونه ای در رسانه‌ها معروف شده اند. حمزه رحیم صفوی به تازگی حضور پررنگی در رسانه پیدا کرده و دست به افشاگری های جالبی هم زده است.

نام دختر بزرگ‌تر رحیم صفوی هم در آغاز دهه ۱۳۹۰ در ماجرای «بورسیه‌های غیرقانونی» بر سر زبان‌ها افتاد. در آبان‌ماه سال ۱۳۹۳ «محمدعلی نجفی»، سرپرست وزارت علوم و تحقیقات و فناوری وقت، اعلام کرد که ۲هزار نفر از بورسیه غیرقانونی استفاده کرده‌اند که تنها ۳۶نفر از آن‌هااخراج شدند. یکی از افراد بورسیه شده، «حنانه سادات صفوی»، دختر یحیی رحیم صفوی بود.

سخنگوی وزارت کشور استرالیا در پاسخ به ایران‌اینترنشنال درباره ویزای اقامت دائم دختر یحیی رحیم صفوی، مشاور خامنه‌ای، اعلام کرد درخواست‌های ویزا به‌صورت جداگانه و بر اساس قوانین مهاجرتی بررسی می‌شود و ویزای افرادی را که تهدیدی برای امنیت ملی استرالیا محسوب می‌شوند، لغو یا رد کند.

روزنامه استرالیا در گزارشی نوشت هانیه صفوی، دختر یحیی رحیم صفوی، ۲۰ فوریه ۲۰۲۴ ویزای دانشجویی استرالیا گرفت. براساس این گزارش، او هشت ماه بعد ویزای اقامت دائم مبتنی بر مهارت (ویزای ۱۸۹) دریافت کرده است.

سخنگوی وزارت کشور استرالیا افزود این وزارتخانه با نهادهای اجرای قانون و سازمان‌های اطلاعاتی همکاری می‌کند تا ویزای افرادی را که تهدیدی برای امنیت ملی استرالیا محسوب می‌شوند، لغو یا رد کند.

به گفته او، همه متقاضیان برای دریافت ویزا باید الزامات قانونی، از جمله معیارهای مربوط به سلامت، شخصیت و مسائل امنیتی را احراز کنند.

فرزندان مقام‌های حکومت؛ دارایی بالقوه اطلاعاتی برای غرب؟

وطن‌خواه در ادامه اظهارات خود گفت شیوه زندگی فرزندان مقام‌های جمهوری اسلامی در غرب، با ارزش‌هایی که والدینشان سال‌ها تبلیغ کرده‌اند، در تضادی آشکار قرار دارد.

او افزود: «هسته اصلی ماجرا ریاکاری است. شما با یک حاکمیت اسلام‌گرا روبه‌رو هستید که ۴۷ سال است شیوه‌های مختلفی از رفتار را تبلیغ می‌کند، اما می‌بینیم یکی پس از دیگری، فرزندان یا نوه‌های اعضای نخبگان حاکم، زندگی‌ کاملا متفاوتی از آنچه خانواده‌های بانفوذشان در ایران تبلیغ می‌کنند، در پیش گرفته‌اند.»

به گفته وطن‌خواه، کشورهای غربی ممکن است تمایلی به اخراج فرزندان مقام‌های حکومت نداشته باشند و آن‌ها را «دارایی‌های بالقوه اطلاعاتی» بدانند.

او ادامه داد: «اگر شما سیا، ام‌آی۶ یا هر نهاد دیگری باشید، همیشه نوعی ارزش اطلاعاتی وجود دارد. برخی از این ارتباطات می‌تواند اطلاعاتی به همراه داشته باشد که مفید باشد. آن‌ها به نوعی به پیام‌رسان تبدیل می‌شوند.»