تعطیلات در ایران، افغانستان یا کشور مبدأ؛ سفری به بهای از دست دادن اقامت سوئد
چرا عاقل کند کاری که باز آرد پشیمانی؟
در ماههای اخیر اداره مهاجرت سوئد (Migrationsverket) سختگیریهای بیسابقهای را در بررسی سفرهای خارجی دارندگان اقامت پناهندگی آغاز کرده است. بر اساس مشاهدات و پروندههای متعدد، تقریباً هر هفته برای افرادی که پس از دریافت اقامت پناهندگی به کشور مبدأ خود سفر کردهاند، نامههایی مبنی بر آغاز بررسی برای لغو اقامت ارسال میشود.
این روند نشان میدهد که مقامات سوئدی بیش از گذشته به این موضوع توجه دارند که آیا فردی که به دلیل ترس از آزار و تعقیب از کشور خود گریخته، اکنون بدون مشکل به همان کشور بازگشته است یا خیر.
اقامت پناهندگی بر این اساس اعطا میشود که فرد در کشور خود با خطر جدی روبهرو بوده و امکان بازگشت نداشته است. اگر بعداً همان شخص برای دیدار خانواده، تعطیلات یا هر دلیل دیگری به کشور مبدأ سفر کند، اداره مهاجرت ممکن است این پرسش را مطرح کند که آیا نیاز به حمایت بینالمللی همچنان وجود دارد یا خیر.
هر پرونده به صورت جداگانه بررسی میشود، اما چنین سفری میتواند دلیلی برای آغاز تحقیقات و در برخی موارد منجر به لغو اجازه اقامت یا حتی سلب وضعیت پناهندگی شود.
اتحادیه اروپا در سالهای اخیر سامانههای کنترل مرزی و ثبت ورود و خروج را به طور قابل توجهی توسعه داده است. این سامانهها امکان شناسایی سفرهای خارجی را برای مقامات بسیار آسانتر از گذشته کردهاند.
بنابراین این تصور که «اگر سفر کوتاه باشد کسی متوجه نمیشود» دیگر واقعبینانه نیست. امروز ردپای سفرهای بینالمللی بسیار بیشتر از گذشته قابل شناسایی است.
لغو اقامت تنها به معنای از دست دادن کارت اقامت نیست. این تصمیم میتواند پیامدهای بسیار سنگینی برای فرد و خانواده او داشته باشد، از جمله:
- از دست دادن حق زندگی در سوئد.
- ایجاد مشکل برای تمدید یا دریافت اقامت در آینده.
- تأثیر بر وضعیت همسر و فرزندان در برخی پروندهها.
- خطر صدور تصمیم اخراج از سوئد، بسته به شرایط پرونده.
به همین دلیل، هرگونه سفر به کشور مبدأ باید با آگاهی کامل از پیامدهای احتمالی انجام شود.
موضوع دیگری که اداره مهاجرت سوئد بشدت به آن حساس است دسته ای از مهاجرین دارای اقامت از نوع پناهندگی هستند که از این اداره گذرنامه های موسوم به «رسه دوکومنت» (جواز سفر بر اساس کنوانسیون ژنو) و «فرملینگ» (گذرنامه خارجیان) دریافت کرده اند اما همزمان گذرنامه ملی کشور خود (برای مثال گذرنامه ایرانی یا افغانستان) را نیز گرفته اند. این یکی از دلایل عمده بازشدن مجدد پرونده افراد دارای اقامت پناهندگی است که می تواند منجر به لغو کامل اقامت شود.
به طور کلی، فقط افرادی که شهروند سوئد هستند و گذرنامه سوئدی دارند از نظر قوانین مهاجرتی سوئد محدودیتی بابت سفر به کشور محل تولد یا سایر کشورهای جهان ندارند.
اما برای افرادی که هنوز شهروند سوئد نشدهاند، وضعیت بکلی متفاوت است. نوع اقامت اهمیت زیادی دارد و در برخی موارد اداره مهاجرت اختیار دارد وضعیت اقامت را مورد بازبینی قرار دهد. این موضوع بهویژه درباره افرادی که اقامت خود را بر پایه پناهندگی دریافت کردهاند اهمیت ویژهای دارد.
داشتن اقامت دائم نیز به این معنا نیست که وضعیت اقامت هرگز قابل بررسی یا لغو نیست. در شرایطی که قانون پیشبینی کرده باشد، اداره مهاجرت میتواند پرونده را دوباره بررسی کرده و اقامت دائم را نیز لغو کند.
چنانچه اقامت بر اساس پناهندگی صادر شده باشد،تصمیمی که شاید تنها چند هفته سفر به نظر می رسد، ممکن است آینده فرد و خانواده اش را به صورتی بنیادین تحت تأثیر قرار دهد. ضربالمثل قدیمی فارسی میگوید: «چرا عاقل کند کاری که باز آرد پشیمانی؟». باید از خود پرسید، اگر سالها برای ساختن زندگی جدید در سوئد تلاش کرده ام، ارزش دارد که با یک تصمیم عجولانه، اقامت و آینده خود را در معرض خطر قرار دهم.
@aftabkaranAzdi
