ترامپ: به‌زودی درباره ازسرگیری جنگ با حکومت ایران تصمیم می‌گیرم
دونالد ترامپ پس از دیدار با مشاوران امنیت ملی خود گفت به‌زودی درباره ازسرگیری جنگ تمام‌عیار علیه حکومت ایران تصمیم می‌گیرد. هم‌زمان، میانجی‌های منطقه‌ای طرحی برای کاهش تنش و بازگشت به مذاکرات هسته‌ای را پیگیری می‌کنند.
به گزارش اکسیوس، رییس‌جمهوری آمریکا پس از پایان انتخابات میان‌دوره‌ای، سه گزینه را بررسی می‌کند: آغاز حملات تازه، ادامه فشار اقتصادی بر حکومت ایران یا دستیابی به توافقی که شامل امتیازهای قابل‌توجه به تهران باشد.
دو مقام آمریکایی گفتند ترامپ و مشاوران ارشد امنیت ملی او پنج‌شنبه، ۱۵ آبان، در چارچوب جلسه هفتگی ارائه گزارش اطلاعاتی، برای نخستین بار پس از انتخابات درباره ایران تشکیل جلسه دادند.
ترامپ پس از این نشست در دفتر بیضی‌شکل کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «حالا تصمیم می‌گیریم.» او احتمال حملات بیشتر برای اطمینان از نابودی برنامه هسته‌ای ایران و جلوگیری از احیای آن را مطرح کرد و افزود: «ترجیح می‌دهم اگر ممکن باشد، بقیه کشور را ویران نکنم، اما شاید مجبور شوم. به‌زودی خواهید فهمید.»
میانجی‌ها طرحی برای بازگشت به مذاکرات را پیگیری می‌کنند
هم‌زمان با بررسی گزینه‌های آمریکا، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، پنج‌شنبه چندین تماس تلفنی با میانجی‌های منطقه‌ای از قطر، عربستان سعودی، ترکیه، امارات متحده عربی، عمان و مصر داشت.به نوشته اکسیوس، میانجی‌های قطری درباره پیش‌نویس طرحی با تهران و کاخ سفید گفت‌وگو می‌کنند که بر اساس آن، دو طرف طی دو روز اقداماتی برای اعتمادسازی و حرکت به سوی توافقی گسترده‌تر انجام می‌دهند.
منابع منطقه‌ای گفتند در روز نخست، آمریکا محاصره دریایی را لغو و بخشی از دارایی‌های مسدودشده ایران را آزاد می‌کند. در مقابل، تهران به‌طور رسمی از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی دعوت می‌کند بر پایه توافق یک سال پیش در قاهره، بازرسان خود را به تاسیسات هسته‌ای بمباران‌شده بفرستد.
طبق این پیشنهاد، در روز دوم تنگه هرمز بازگشایی می‌شود و پس از آن، مذاکرات هسته‌ای با تمرکز بر ذخایر اورانیوم با غنای بالای ایران از سر گرفته خواهد شد.
رضایی در دیدار با پوتین بر شروط تهران تاکید کرد
در ادامه رایزنی‌ها، محسن رضایی دبیر شورای عالی امنیت ملی حکومت ایران، که اکسیوس از او به عنوان یکی از چهره‌های کلیدی مذاکرات غیرمستقیم با آمریکا نام برده است، پنج‌شنبه در کرملین با ولادیمیر پوتین، رییس‌جمهوری روسیه، دیدار کرد.رضایی گفت پیامی از مجتبی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، به پوتین رسانده و رییس‌جمهوری روسیه نیز برای کمک به پایان دادن به جنگ اعلام آمادگی کرده است.
او پس از این دیدار گفت تهران هفت شرط در زمینه دیپلماسی به واشینگتن اعلام کرده است و تا زمانی که آمریکا آن‌ها را برآورده نکند، تنگه هرمز باز نخواهد شد و مذاکره‌ای انجام نخواهد گرفت.
سنتکام آمادگی برای عملیات احتمالی را تکمیل می‌کند
یک مقام آمریکایی به اکسیوس گفت فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، در حال نهایی کردن آمادگی‌ها برای ازسرگیری احتمالی عملیات رزمی گسترده در ایران است، اما هنوز دستور تازه‌ای از واشینگتن دریافت نکرده است.
این گزارش ورود سومین گروه ضربت ناو هواپیمابر آمریکا به خاورمیانه را یکی از نشانه‌های احتمالی تدارک حملات مجدد دانسته است.
با این حال، به گفته یک مقام آمریکایی، ناو هواپیمابر «تئودور روزولت» و گروه همراه آن از روز جمعه توقفی چندروزه در سنگاپور خواهند داشت و پیش از اواسط نوامبر به حوزه مسئولیت سنتکام نخواهند رسید.
نیویورک‌تایمز به‌نقل از پنج مقام آگاه گزارش داد جمهوری اسلامی پیشنهادهای میانجیگران درباره آینده برنامه هسته‌ای خود را بررسی می‌کند. به‌گفته این منابع، آمادگی تهران برای ازسرگیری مذاکرات، نشانه موفقیت نسبی تلاش‌های قطر برای جلوگیری از بازگشت به جنگ تمام‌عیار است.
این روزنامه پنج‌شنبه ۱۴ آبان نوشت حکومت ایران پس از هفته‌ها پافشاری بر مواضع خود، برای بازگشت به مذاکرات هسته‌ای آمادگی نشان داده است. منابع این گزارش، موارد در دست بررسی را «پیشنهادهای مشخص» توصیف کردند، اما جزییات بیشتری ارائه ندادند.
نیویورک‌تایمز نوشت این پنج مقام، از جمله یک مقام آمریکایی و دو مقام جمهوری اسلامی، به‌دلیل حساسیت مذاکرات نخواستند نامشان فاش شود. وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی نیز به درخواست اظهارنظر نیویورک‌تایمز پاسخی فوری نداد.
این گزارش در حالی منتشر شده است که مقام‌های ارشد جمهوری اسلامی در روزهای گذشته هرگونه مذاکره درباره مساله هسته‌ای را رد کردند.اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، در نشست خبری ۱۱ آبان تاکید کرد گفت‌وگوها با میانجیگران قطری هنوز به موضوع هسته‌ای نرسیده است و ورود به این بحث بدون «تحقق مطالبات ایران» را «از لحاظ عقلی» ناممکن خواند.
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، نیز ۲۸ مهر در دیدار با عاصم منیر، رییس ستاد کل ارتش پاکستان در تهران تاکید کرد همه مواد هسته‌ای غنی‌شده در ایران باقی خواهد ماند.
او گفت: همه مردم و مسئولان ایران یکپارچه و یکصدا به این نتیجه رسیده‌اند که تا اعتمادسازی از سوی آمریکا صورت نگیرد، مذاکره‌ای در کار نخواهد بود و آغاز این اعتمادسازی، تحقق شروط ایران است.»
به‌گفته منابعی که نیویورک‌تایمز با آن‌ها گفت‌وگو کرده، قطر در یک هفته گذشته در دو دور گفت‌وگو در تهران شرکت کرده و میزبان دور سوم گفت‌وگوها در دوحه بوده است.
دو مقام نیز از گفت‌وگوهای اخیر مقام‌های قطری و جمهوری اسلامی در ارمنستان خبر دادند. بنا بر این گزارش، واشینگتن و تهران تا صبح پنج‌شنبه همچنان تازه‌ترین پیشنهادهای میانجیگران برای رفع اختلاف‌های باقی‌مانده را بررسی می‌کردند.نیویورک‌تایمز همچنین نوشت محسن رضایی، با وجود مواضع سخت‌گیرانه علنی، در مذاکرات غیرعلنی انعطاف بیشتری برای گفت‌وگو درباره موضوع هسته‌ای نشان داده و همراه با عباس عراقچی و محمدباقر قالیباف با قطری‌ها مذاکره کرده است.
سه منبع این روزنامه نیز جی‌دی ونس، معاون رییس‌جمهوری آمریکا، را از حامیان اصلی تلاش‌های قطر برای جلوگیری از تشدید درگیری نظامی معرفی کردند.
انتشار این گزارش با روزی پررفت‌وآمد در دیپلماسی جمهوری اسلامی همراه شد. عباس عراقچی پنج‌شنبه ۱۴ آبان علاوه بر دیدارهای دیپلماتیک، در تماس‌های جداگانه با وزیران امور خارجه عربستان سعودی، قطر، امارات متحده عربی، پاکستان، ترکیه، کویت و قبرس درباره تحولات منطقه و ابتکارهای دیپلماتیک برای حفظ ثبات گفت‌وگو کرد.
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، نیز در سفری از پیش اعلام‌نشده به مسکو با ولادیمیر پوتین، رییس‌جمهوری روسیه، دیدار کرد. رسانه‌های جمهوری اسلامی گزارش دادند او پیام مجتبی خامنه‌ای، رهبر غایب از انظار حکومت، را به ولادیمیر پوتین تحویل داده است. این سفر سه روز پس از تماس تلفنی رضایی و پوتین انجام شد.ا
ختلاف بر سر ذخایر اورانیوم با غنای ۶۰ درصد
با وجود تکذیب گفت‌وگو درباره مساله هسته‌ای از سوی مقام‌های جمهوری اسلامی، دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری ایالات متحده، ۱۳ آبان در مصاحبه‌ای کوتاه با فایننشال‌تایمز، با ابراز رضایت از وضعیت تقابل با جمهوری اسلامی، از ادامه مذاکرات غیرمستقیم درباره سرنوشت ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران خبر داد.
ترامپ در این مصاحبه تاکید کرد برنامه حمله احتمالی را از پیش اعلام نمی‌کند.
او همچنین گفت از باقی ماندن ذخایر اورانیوم در ایران راضی نیست و سرنوشت این مواد یکی از موضوعات گفت‌وگو با تهران است.
به‌نوشته نیویورک‌تایمز، سرنوشت ذخایر اورانیوم با غنای بالا همچنان یکی از موانع اصلی توافق است. ترامپ خواستار دست کشیدن ایران از این ذخایر شده، اما مقام‌های جمهوری اسلامی با انتقال آن به خارج مخالفت کرده‌اند. تهران در دورهای قبلی مذاکرات، کاهش غنای این مواد در داخل کشور و زیر نظر بازرسان بین‌المللی را مطرح کرده بود.
۱۳ آبان، بیانیه‌ای منسوب به مجتبی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، به مناسبت سالگرد اشغال سفارت آمریکا در تهران، هرگونه «امتیاز دادن» به واشینگتن را رد کرد و درباره امید بستن به تغییرات حزبی در آمریکا هشدار داد.
