اخبار مهم روزمنطقه

۶ کشور عربی با شکایت از جمهوری اسلامی به شورای امنیت خواستار دریافت غرامت از تهران شدند

شش کشور عربی خلیج فارس در نامه‌ای به شورای امنیت سازمان ملل ادعای تهران درباره اداره یا وضع قواعد جدید برای تنگه هرمز را محکوم کردند. امارات متحده عربی نیز در نامه‌ای جداگانه به همین نهاد، جمهوری اسلامی را به حملات «عامدانه» به زیرساخت‌های حیاتی و غیرنظامی متهم کرد.

نسخه‌هایی از هر دو نامه در اختیار خبرنگار ایران‌اینترنشنال در سازمان ملل متحد قرار گرفته است.

خبرگزاری بنا، رسانه رسمی دولت بحرین، نیز پنج‌شنبه ۲۴ اردیبهشت اعلام کرد که این کشور همراه با امارات متحده عربی، عربستان سعودی، کویت، قطر و اردن در نامه‌ای فوری به دبیرکل سازمان ملل و شورای امنیت نسبت اظهارات مقام‌های جمهوری اسلامی درباره «مدیریت» تنگه هرمز و ایجاد «قوانین حقوقی» تازه برای این آبراه بین‌المللی را رد و محکوم کردند.

در این نامه، بر حق تمام این کشورها به «اتخاذ تصمیم‌های مشروع حاکمیتی در زمینه امنیت و مشارکت‌های بین‌المللی خود» تاکید شده است.

این کشورها نوشته‌اند که تنگه هرمز «یک آبراه بین‌المللی حیاتی برای کشتیرانی، تجارت و انرژی» است و هیچ کشوری، صرف‌نظر از موقعیت جغرافیایی‌اش، حق ندارد به‌تنهایی برای آن «اداره یک‌جانبه» یا «قواعد حقوقی منفرد» وضع کند.

مقام‌های جمهوری اسلامی در هفته‌های گذشته بارها بر ایجاد نظمی تازه در تنگه هرمز تاکید کرده‌ و کنترل عبور و مرور از این آبراه طبیعی و جهانی را حق حکومت دانسته‌اند.

افزون بر این، نیمه اردیبهشت گزارش‌هایی مبنی بر ایجاد یک نهاد تازه در ساختار جمهوری اسلامی به نام «اداره تنگه خلیج فارس» منتشر و اعلام شد که این نهاد از کشتی‌های متقاضی عبور از تنگه هرمز می‌خواهد فرم «اظهارنامه اطلاعات کشتی» را تکمیل کنند. در غیر این‌صورت امکان عبور از تنگه هرمز را نخواهند داشت.

این کشورها در بخش پایانی نامه خود مطالباتی از جمله «عقب‌نشینی فوری و علنی جمهوری اسلامی از هرگونه ادعای اداره یا تهدید به اداره یک‌جانبه تنگه هرمز، باز کردن فوری، بدون قید و شرط و پایدار تنگه هرمز و خودداری ایران از هرگونه اقدام نظامی، شبه‌نظامی یا نیابتی علیه مسیرهای دریایی، تاسیسات غیرنظامی یا زیرساخت‌های حیاتی کشورهای منطقه» طرح کرده‌اند.

اعتراض امارات به حملات جمهوری اسلامی در پی تشدید تنش‌ها

امارات متحده عربی نیز در نامه‌ای دیگر که ۲۴ اردیبهشت خطاب به فو کونگ، رییس دوره‌ای شورای امنیت، نوشته شده است، اعلام کرد جمهوری اسلامی، پس از برقراری آتش‌بس در منطقه، اهداف و تاسیسات غیرنظامی امارات از جمله منطقه نفتی فُجِیره و همچنین یک کشتی ادنوک، وابسته به شرکت ملی نفت ابوظبی که با پرچم امارات در حال عبور از تنگه هرمز بود، هدف قرار داد.

این نامه با استناد به وزارت دفاع امارات نوشته است که ۱۴ اردیبهشت پدافند هوایی این کشور ۱۲ موشک بالستیک، چهار پهپاد و سه موشک کروز شلیک‌شده از ایران را رهگیری کرد. امارات همچنین اعلام کرد ۱۸ اردیبهشت دو موشک بالستیک و سه پهپاد، و ۲۰ اردیبهشت نیز دو پهپاد دیگر رهگیری شدند.

امارات متحده در این نامه جمهوری اسلامی را به حمله «عامدانه» به زیرساخت‌های حیاتی غیرنظامی، از جمله بندرهای تجاری، فرودگاه‌ها، تاسیسات ضروری برای تولید و توزیع غذا، مراکز خرید، محله‌های مسکونی و ساختمان‌های محل استقرار نمایندگی‌های دیپلماتیک حمله کرده است.

ابوظبی تاکید کرد: «این حملات را نمی‌توان صرفا بر اساس آثار محدود مشاهده‌شده در محل که حاصل آمادگی بالا و عملکرد موثر سامانه‌های پدافندی ما بود، ارزیابی کرد، بلکه باید حجم عظیم پرتابه‌هایی که ایران به سوی امارات شلیک کرده و به‌وضوح با هدف وارد کردن خسارات شدید انجام شده‌اند، مدنظر قرار گیرد.»

بر اساس این نامه، سامانه‌های دفاع هوایی امارات متحده عربی در طول این جنگ ۴۰ روزه در مجموع با ۲۸۴۵ پرتابه از سوی جمهوری اسلامی، شامل شامل ۵۵۱ موشک بالستیک، ۲۲۶۵ پهپاد و ۲۹ موشک کروز مقابله کرد. این حملات به کشته شدن ۱۳ نفر از شهروندان امارات، بنگلادش، مصر، هند، مراکش، نپال، پاکستان و فلسطین انجامید و ۲۳۰ نفر دیگر از کشورهای مختلف زخمی شدند.

امارات همچنین جمهوری اسلامی را مسئول همه خسارات و آسیب‌های مادی و معنوی ناشی از این حملات دانست و اعلام کرد این کشور بر اساس حقوق بین‌الملل موظف به «جبران کامل، کافی، موثر و فوری» همه خسارات واردشده است.

در بخش دیگری از این نامه، امارات با اشاره به تنگه هرمز تاکید کرد عبور ترانزیتی از این آبراه بین‌المللی نباید مختل یا تعلیق شود.

ابوظبی در پایان نامه خود از جمهوری اسلامی خواست بی‌درنگ به تعهدات خود بر اساس قطعنامه ۲۸۱۷، منشور سازمان ملل و حقوق بین‌الملل عمل کند و حملات، تهدیدها، اقدامات نیروهای نیابتی و مداخلات در تنگه هرمز را متوقف کند.

تنش تازه میان تهران و ابوظبی بر سر اعلام سفر محرمانه نتانیاهو به امارات متحده عربی
تنش تازه میان تهران و ابوظبی بر سر اعلام سفر محرمانه نتانیاهو به امارات متحده عربی
وال‌استریت ژورنال ۲۱ اردیبهشت به نقل از منابع آگاه خبر داده بود که امارات متحده عربی به‌طور مخفیانه حملاتی به جمهوری اسلامی کرده و در یکی از این حملات در ماه آوریل، پالایشگاه نفتی جزیره لاوان در ایران را هدف قرار داده است. یک روز پس از آن بلومبرگ اعلام کرد که در حملات امارات به ایران، نه‌فقط جزیره لاوان که بندر عسلویه نیز هدف قرار گرفته بود.

این نامه در حالی منتشر شده است که تنش میان تهران و ابوظبی طی روزهای اخیر به‌طور کم‌سابقه‌ای افزایش یافته و مقام‌های جمهوری اسلامی نیز امارات را به نقش‌آفرینی مستقیم در جنگ اخیر علیه ایران متهم کرده‌اند.

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، پنجشنبه ۲۴ اردیبهشت در اجلاس بریکس در دهلی‌نو گفت «امارات متحده عربی مستقیما در جنگ علیه ما دخیل بود» و این کشور را «شریک فعال جنگ» علیه جمهوری اسلامی خواند.

او با متهم کردن امارات به همدستی با اسرائیل گفت: «این همدستی با اسرائیل غیرقابل بخشش است.» عراقچی همچنین افزود اماراتی‌ها اجازه داده‌اند از سرزمین‌شان برای «شلیک توپخانه و تجهیزات» علیه ایران استفاده شود.

طرح این مواضع در پی انتشار گزارش‌هایی درباره سفر‌های جداگانه و محرمانه بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، و دیوید بارنئا، رییس موساد به امارات در جریان جنگ اخیر روابط تهران و ابوظبی را وارد مرحله تازه‌ای از تنش کرده است که در آن هر دو طرف یکدیگر را به نقش‌آفرینی مستقیم علیه هم و تشدید بحران در منطقه متهم می‌کنند