اخبار مهم روزمنطقه

قطر در هماهنگی با واشینگتن، یک هیئت مذاکره‌کننده کمکی به تهران اعزام کرد

مقامات آمریکایی و ایرانی دو طرف مذاکرات جاری با میانجی‌گری پاکستان، جمعه یکم خرداد تاکید کردند که پاکستان همچنان میانجی اصلی در این مذاکرات است.

همزمان با آن یک منبع آگاه جمعه اعلام کرد که یک هیئت مذاکره‌کننده قطری امروز و با هماهنگی ایالات متحده وارد تهران شده است تا به پیشبرد مذاکرات و دستیابی به توافق برای پایان دادن به جنگ با ایران و حل مسائل باقی‌مانده کمک کند.

این منبع توضیح داد: «یک تیم مذاکره‌کننده قطری امروز، جمعه، وارد تهران شد.»

خبرگزاری «رویترز»، گزارش داد که این تیم با هماهنگی ایالات متحده سفر کرده و به دنبال کمک به «رسیدن به توافق نهایی است که به جنگ پایان دهد و به مسائل باقی‌مانده با ایران بپردازد.»

در همین راستا سخنگوی وزارت خارجه ایران با اعلام این‌که مذاکرات با محوریت پایان دادن به جنگ ادامه دارد، خبر داد که هیئتی از قطر در تهران با عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران در حال مذاکره است. سخنگوی وزارت خارجه ایران همچنین تاکید کرد که پاکستان همچنان میانجی اصلی در مذاکرات ایران و آمریکا است.

مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده جمعه یکم خرداد پیش از نشست کشورهای عضو پیمان آتلانتیک شمالی «ناتو» در شهر هلسینگبورگ سوئد، گفت که پاکستان میانجی اصلی در مذاکرات ایران است و گفت: «ما با چند کشور درباره ایران هماهنگ می‌کنیم، اما اسلام‌آباد نقش اصلی میانجی‌گری را دارد.»

دیدار فیلدمارشال منیر و وحیدی
خبرگزاری‌های ایران نیز گزارش دادند که عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان پنج‌شنبه وارد ایران شده است. بنا بر گزارش‌ها فیلد مارشال عاصم منیر قرار است با احمد وحیدی، فرمانده سپاه پاسداران ایران دیدار کند.

پیش از آن منابع «العربیه» نیز گزارش کردند که افزون بر فرمانده ستاد ارتش پاکستان، عاصم مالک، رئیس سازمان اطلاعات این کشور، نیز راهی تهران شده است.

به‌گفته خبرگزاری رویترز قرار است مذاکره‌کنندگان قطری در این سفر درباره پایان جنگ و حل و فصل مسائل عمده مورد اختلاف میان ایران و ایالات متحده با مقامات تهران گفت‌وگو کند.

دوحه که به عنوان میانجی در جنگ غزه و دیگر حوزه‌های تنش بین‌المللی فعالیت کرده است، تا کنون از ایفای نقش میانجی‌گری در جنگ ایران فاصله گرفته بود؛ این دوری گزینی پس از آن صورت گرفت که قطر در طول درگیری‌های اخیر، هدف حملات موشکی و پهپادی ایران قرار گرفته بود.

همچنین گفته می‌شود که قرار است عاصر منیر، فرمانده ارتش پاکستان نیر به‌زودی برای گفت‌وگو با مقامات ایران راهی تهران شود.رویترز می‌گوید وزارت خارجه قطر به درخواست این خبرگزاری برای اظهار نظر پاسخ نداده است.

در حالی که پاکستان از آغاز درگیری‌ها به‌عنوان میانجی رسمی عمل کرده، بازگشت قطر به این روند نشان‌دهنده نقش دیرینه این کشور به‌عنوان متحد آمریکا در منطقه و کانال ارتباطی قابل اعتماد میان واشنگتن و تهران است.

هم‌اکنون آتش‌بسی شکننده برقرار است، اما پیشرفت عمده‌ای حاصل نشده و محاصره بنادر ایران توسط آمریکا و بسته شدن عملی تنگه هرمز توسط تهران، مذاکرات را پیچیده کرده است.

یک منبع ارشد ایرانی روز پنج‌شنبه به رویترز گفته بود که هنوز توافقی حاصل نشده، اما اختلافات کاهش یافته و موضوعاتی مانند غنی‌سازی اورانیوم ایران و کنترل بر تنگه هرمز همچنان از نقاط اصلی اختلاف هستند.

مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، روز پنج‌شنبه از برخی پیشرفت‌ها خبر داده گفته بود که «نشانه‌های خوبی وجود دارد» و گفته بود: «نمی‌خواهم بیش از حد خوش‌بین باشم… بنابراین باید دید در روزهای آینده چه اتفاقی می‌افتد.»

روبیو روز جمعه نیز در حاشیه نشست وزرای خارجه ناتو در سوئد در پاسخ به پرسشی درباره حضور تیم مذاکره‌کننده قطری در ایران به خبرنگاران گفت که پاکستان میانجی اصلی در مذاکرات ایران است و عملکرد «تحسین‌برانگیزی» داشته است.او افزود: «بدیهی است که کشورهای دیگر هم منافع خود را دارند، به‌ویژه کشورهای خلیج فارس که در میانه این وضعیت قرار دارند. ما با همه آن‌ها در ارتباط هستیم. فقط می‌گویم کشوری که ما عمدتا با آن در این روند کار کرده‌ایم پاکستان است و این همچنان ادامه دارد.»

بازگشت قطر به روند میانجی‌گری در حالی صورت می‌گیرد که ایران پیش‌تر با صدها موشک و پهپاد به قطر حمله کرده و زیرساخت‌های غیرنظامی و تأسیسات حیاتی گاز طبیعی مایع (ال‌ان‌جی) در راس‌ لفان را هدف قرار داده بود. این حمله حدود ۱۷ درصد از ظرفیت صادرات ال‌ان‌جی قطر را از بین برد. این کشور پیش‌تر نیز در ۲ مارس تولید ال‌ان‌جی را به دلیل حملات ایران متوقف کرده بود.

پیش از جنگ، حدود ۲۰ درصد از تجارت جهانی ال‌ان‌جی از تنگه هرمز و عمدتا از طریق قطر عبور می‌کرد. بسته شدن عملی این تنگه توسط ایران تقریبا کل ظرفیت صادرات ال‌ان‌جی قطر را مختل کرده است.

قطر یکی از متحدان اصلی غیرناتویی آمریکا محسوب می‌شود و میزبان پایگاه هوایی العدید، بزرگ‌ترین پایگاه نظامی آمریکا در خاورمیانه است.

بقائی: اختلاف نظر با آمریکا عمیق است؛ مذاکرات طی چند هفته به نتیجه نمی‌رسد
سخنگوی هیئت مذاکره‌کننده ایران با آمریکا روز جمعه گفت که موضوع پرونده هسته‌ای ایران در این مرحله مورد مذاکره نیست و از اختلاف نظر عمیق با آمریکا خبر داد.

اسماعیل بقائی گفت: «اختلاف‌نظرها بین ایران و آمریکا آن‌قدر عمیق و زیاد است که نمی‌شود گفت با چندبار رفت‌وآمد یا مذاکرات ظرف چند هفته ما باید حتماً به نتیجه برسیم.»

او گزارش‌ها درباره قریب‌الوقوع بودن توافق با آمریکا را رد کرد و اعلام کرد: «نمی‌توانیم بگوییم ضرورتاً به جایی رسیده‌ایم که توافق نزدیک است.»

بقائی بار دیگر موضع جمهوری اسلامی درباره برنامه هسته‌ای و اورانیوم غنی‌شده را تکرار کرد و گفت مواضع ایران قبلاً اعلام شده است.

این در حالی است که ساعتی قبل، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا اعلام کرد که موضوع آینده غنی‌سازی اورانیوم در ایران باید در دستور کار مذاکرات باشد.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، نیز بارها تأکید کرده که ایران نباید به سلاح هسته‌ای دست یابد.

اسماعیل بقائی که سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی است و روز جمعه توسط محمدباقر قالیباف به عنوان سخنگوی هیئت مذاکره کننده ایران منصوب شد، گزارش‌ها درباره حضور هیئتی از قطر در ایران را هم تأیید کرد.

او گفت: «یک هیئت از قطر در حال مذاکره با وزیر خارجه کشورمان هستند اما میانجی مذاکرات همچنان طرف پاکستانی است.»

پیش‌تر خبرگزاری رویترز به نقل از یک منبع آگاه نوشته بود که یک تیم مذاکره‌کننده قطری روز جمعه با «هماهنگی» ایالات متحده وارد تهران شده است.