اخبار مهم روزایران

توافق احتمالی، شامل واگذاری و رقیق‌سازی اورانیوم با غنای ۶۰ درصد تهران نیز می‌شود

آسوشیتدپرس و سی‌بی‌اس به نقل از دو مقام منطقه‌ای آگاه به مذاکرات و یک مقام آمریکایی گزارش دادند که واشینگتن و تهران به توافقی نزدیک شده‌اند که بازگشایی تنگه هرمز، معافیت تحریمی برای فروش نفت ایران و واگذاری ذخایر اورانیوم غنی‌شده جمهوری اسلامی را شامل می‌شود.

این دو رسانه دوشنبه چهارم خرداد در گزارش‌هایی جداگانه به نقل از مقام‌هایی که نخواستند نام‌شان فاش شود، جزئیاتی مشابه از محتوای تفاهم‌نامه‌ای که اکنون میان طرف‌ها در دست بررسی است، منتشر کردند.

سی‌بی‌اس نوشت این تفاهم‌نامه شامل «تعیین تکلیف ذخایر اورانیوم با غنای بالای ایران» بر اساس ساز و کاری خواهد بود که هر دو طرف در مذاکرات آتی بر سر آن به توافق برسند.

این منابع همچنین تایید کردند که تفاهم‌نامه کنونی بازگشایی فوری تنگه هرمز از سوی جمهوری اسلامی و تعهد تهران به خودداری دائمی از تولید سلاح هسته‌ای را شامل می‌شود.

یکی دیگر از مفاد این تفاهم‌نامه به نوشته سی‌بی‌اس «بررسی مسائل مربوط به دارایی‌های مالی مسدودشده ایران و تحریم‌ها علیه حکومت» در مذاکرات آتی «بر اساس پایبندی ایران به موارد پیشین» اعلام شده است.

دو مقام منطقه‌ای آگاه همچنین اعلام پایان تمام تنش‌های نظامی در تمام جبهه‌ها از جمله لبنان و تمدید ۶۰ روزه آتش‌بس را دیگر بندهای تفاهم‌نامه کنونی عنوان کردند، اما این دو مورد مورد تایید مقام ارشدی که با سی‌بی‌اس گفت‌وگو کردند، قرار نگرفت.

محل اختلاف: لبنان

در گزارش آسوشیتدپرس نیز یکی از محورهای اصلی توافق، پایان کامل جنگ در همه جبهه‌ها، از جمله لبنان، عنوان شد.

هر دو مقام منطقه‌ای به این رسانه گفتند که پیش‌نویس توافق شامل پایان درگیری میان اسرائیل و حزب‌الله و همچنین تعهد جمهوری اسلامی به خودداری از دخالت در امور داخلی کشورهای منطقه است؛ موضوعی که به نوشته آسوشیتدپرس به حمایت تهران از نیروهای نیابتی، از جمله شورشیان حوثی در یمن، حماس در غزه و گروه‌های مسلح شیعه در عراق اشاره دارد.یکی از این مقام‌های منطقه‌ای به آسوشیتدپرس گفت که آمریکا می‌خواهد اسرائیل برای پاسخ دادن به آنچه تهدیدهایی در لبنان می‌داند، دست باز داشته باشد، اما جمهوری اسلامی در برابر این خواسته مقاومت می‌کند. مقام آمریکایی نیز در این باره گفت که تفاهم‌نامه کنونی حق اسرائیل برای اقدام در برابر تهدیدهای فوری در چارچوب دفاع از خود را تضمین خواهد کرد.

این اختلاف در حالی گزارش شده است که دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری ایالات متحده، دوشنبه چهارم خرداد روند مذاکرات با جمهوری اسلامی را «به‌خوبی در حال پیشرفت» توصیف کرد که یا به یک «توافق بزرگ برای همه» منجر می‌شود یا «اصلا هیچ توافقی در کار نخواهد بود».

او در پستی در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «اگر توافق در کار نباشد، به بزرگ‌تر و قدرتمندتر از هر زمان دیگری به میدان نبرد باز می‌گردیم اما هیچ‌کس چنین چیزی را نمی‌خواهد.»

بازگشایی هرمز و فروش نفت در مرکز تفاهم

مقام‌های منطقه‌ای به آسوشیتدپرس گفتند که بر اساس توافق در حال شکل‌گیری، تنگه هرمز هم‌زمان با پایان دادن آمریکا به محاصره بندرهای ایران، به‌تدریج بازگشایی خواهد شد. این محاصره که از ۷ اردیبهشت آغاز شده، صادرات نفت ایران و ورود ارز به اقتصاد این کشور را محدود کرده است.

یکی از این مقام‌ها که در جریان مذاکرات قرار گرفته است، گفت که آمریکا از طریق معافیت‌های تحریمی به جمهوری اسلامی اجازه خواهد داد نفت خود را بفروشد. به گفته این مقام، کاهش تحریم‌ها و آزادسازی میلیاردها دلار از دارایی‌های مسدودشده ایران در یک دوره ۶۰ روزه مورد مذاکره قرار خواهد گرفت.

در بخش هسته‌ای، مقام‌های منطقه‌ای گفتند که جمهوری اسلامی در چارچوب توافق احتمالی، با واگذاری ذخایر اورانیوم غنی‌شده خود موافقت خواهد کرد.به گفته یکی از مقام‌ها، بخشی از این مواد احتمالا رقیق خواهد شد و بخش دیگر به کشوری ثالث منتقل می‌شود. روسیه برای دریافت این ذخایر اعلام آمادگی کرده است.

یک مقام آمریکایی نیز تایید کرده در صورت خودداری جمهوری اسلامی از واگذاری ذخایر اورانیوم غنی‌شده، هیچ‌گونه کاهش تحریمی اعمال نخواهد شد.

با این حال، چند موضوع کلیدی همچنان حل‌نشده باقی مانده‌اند؛ از جمله اینکه آیا جمهوری اسلامی اجازه غنی‌سازی اورانیوم خواهد داشت یا نه، سطح مجاز غنی‌سازی چه خواهد بود و سرنوشت برنامه موشکی ایران چگونه تعیین می‌شود.

ایران اینترنشنال یکشنبه سوم خرداد در خبری اختصاصی به نقل از یک منبع آگاه به مذاکرات نوشت که مذاکره‌کنندگان ایرانی خواستار آزادسازی فوری ۱۲ میلیارد دلار از دارایی‌های مسدودشده جمهوری اسلامی در قطر هستند و این خواسته را پیش‌شرط پیشبرد گفت‌وگوها با ایالات متحده اعلام کرده‌اند.

صبح دوشنبه رسانه‌ها از سفر رییس بانک مرکزی جمهوری اسلامی و پس از آن عزیمت محمدباقر قالیباف و عباس عراقچی به قطر خبر دادند.