مجلس نمایندگان آمریکا به محدود کردن اختیارات ترامپ برای ادامه «جنگ با ایران» رای مثبت داد
مجلس نمایندگان آمریکا با وجود کنترل جمهوریخواهان بر این نهاد، طرحی را تصویب کرد که اختیارات دونالد ترامپ برای ادامه جنگ با حکومت ایران بدون مجوز کنگره را محدود میکند؛ اقدامی که نشانهای از افزایش مخالفتها با جنگ در میان قانونگذاران جمهوریخواه تلقی میشود.
مجلس نمایندگان آمریکا چهارشنبه ۱۳ خرداد با تصویب قطعنامهای، اختیارات رییسجمهوری این کشور، برای ادامه عملیات نظامی علیه [حکومت] ایران بدون مجوز کنگره را محدود کرد. این طرح با ۲۱۵ رای موافق در برابر ۲۰۸ رای مخالف به تصویب رسید و چهار نماینده جمهوریخواه نیز به دموکراتها پیوستند تا از آن حمایت کنند.
بر اساس این قطعنامه، رییسجمهوری موظف است نیروهای مسلح آمریکا را از هرگونه درگیری نظامی با [حکومت] ایران خارج کند، مگر آنکه کنگره بهطور مشخص مجوز داده باشد یا اقدام نظامی برای دفاع از آمریکا، متحدان یا شرکای این کشور در برابر یک «حمله قریبالوقوع» ضروری باشد.
به نوشته روزنامه والاستریت ژورنال، این رایگیری در شرایطی انجام شد که جنگ میان آمریکا و [حکومت] ایران، که از اواخر فوریه [اوایل اسفند] آغاز شد، از مرحله حملات گسترده هوایی وارد مرحلهای از آتشبس شکننده شده است. با این حال، تنشها همچنان ادامه دارد و دو طرف بر سر کنترل تنگه هرمز رقابت میکنند. همزمان، اختلافات بر سر آینده برنامه هستهای حکومت ایران همچنان پابرجاست و در روزهای اخیر نیز درگیریهای پراکندهای در سایه اجرای محاصره ایران و بنادر این کشور از سوی آمریکا گزارش شده است.به نوشته والاستریت ژورنال، در آغاز جنگ، اکثریت جمهوریخواهان از تصمیم ترامپ حمایت کردند و معتقد بودند او بهعنوان فرمانده کل قوا اختیار آغاز عملیات نظامی را دارد. اما با طولانی شدن جنگ، افزایش هزینهها و نبود چشمانداز روشن برای پایان آن، شکافهایی در میان جمهوریخواهان پدیدار شده است. نزدیک شدن انتخابات میاندورهای کنگره، کاهش محبوبیت ترامپ در نظرسنجیها و افزایش قیمت سوخت نیز از عواملی عنوان شدهاند که بر مواضع برخی نمایندگان جمهوریخواه تاثیر گذاشته است.
این رایگیری همچنین تازهترین چالش سیاسی ترامپ در واشینگتن به شمار میرود. دولت او سهشنبه تحت فشار سناتورهای جمهوریخواه از طرح ایجاد صندوقی موسوم به «ضدسلاحسازی سیاسی» که میتوانست به حامیان ترامپ حاضر در حمله ششم ژانویه ۲۰۲۱ به کنگره آمریکا کمک کند، عقبنشینی کرد. ترامپ همچنین هفته گذشته از برنامه خود برای بازسازی مجموعهای که آن را «مرکز ترامپ کندی» نامیده بود صرفنظر کرد؛ اقدامی که پس از حکم یک قاضی برای حذف نام او از این پروژه صورت گرفت.
به نوشته والاستریت ژورنال، در همین حال، معرفی بیل پولت، از متحدان نزدیک ترامپ، بهعنوان سرپرست اداره اطلاعات ملی آمریکا نیز با مخالفتهایی در کنگره روبهرو شده و میتواند روند تمدید یکی از مهمترین اختیارات نظارتی و اطلاعاتی دولت آمریکا را با مشکل مواجه کند.با وجود تصویب قطعنامه در مجلس نمایندگان، این مصوبه بهتنهایی قادر به پایان دادن به جنگ نخواهد بود. برای تبدیل شدن به قانون، این طرح باید از موانع متعدد قانونی و آییننامهای عبور کند و در نهایت به تایید رییسجمهوری برسد. ترامپ نیز میتواند آن را وتو کند و در حال حاضر حامیان این طرح در مجلس نمایندگان و سنا فاصله زیادی با اکثریت دوسومی لازم برای بیاثر کردن وتوی رییسجمهوری دارند.
ترامپ در دوره نخست ریاستجمهوری خود نیز قطعنامههای مشابهی را درباره اختیارات جنگی در قبال ایران و یمن وتو کرده بود و کنگره موفق نشد آن وتوها را لغو کند.
دموکراتها از ابتدای جنگ بارها تلاش کرده بودند با استناد به قانون اساسی آمریکا، اختیارات رییسجمهوری برای ادامه جنگ با ایران را محدود کنند. آنها استدلال میکنند که ترامپ بدون کسب مجوز کنگره وارد جنگ شده و بنابراین ادامه عملیات نظامی فاقد پشتوانه قانونی است. ماه گذشته رهبران جمهوریخواه مجلس نمایندگان حتی یک رایگیری مشابه را لغو کردند، زیرا بیم آن میرفت که طرح مورد حمایت دموکراتها رای کافی برای تصویب را به دست آورد.
به نوشته روالاستریت ژورنال، نشانههای کاهش حمایت عمومی از جنگ نیز در حال آشکار شدن است. بر اساس نظرسنجی فاکسنیوز که ماه گذشته منتشر شد، ۶۰ درصد آمریکاییها با اقدام نظامی علیه ایران مخالف هستند، در حالی که تنها ۴۰ درصد از آن حمایت میکنند.در مجلس سنا نیز جمهوریخواهان تاکنون هفت بار مانع تصویب قطعنامههای مشابه شدهاند، اما نشانههایی از شکاف در صفوف این حزب مشاهده میشود. اواخر ماه گذشته میلادی، یک قطعنامه مشابه پس از رای مثبت سناتور جمهوریخواه بیل کسیدی از لوئیزیانا از یک مانع آییننامهای عبور کرد. او همراه با سناتورهای جمهوریخواه سوزان کالینز، لیزا مورکوفسکی و رند پال، به انتقال طرح از کمیته تخصصی به صحن سنا رای داد.
جمهوریخواهان تلاش کردهاند اهمیت این تحول را کم جلوه دهند و تاکید کردهاند که سه سناتور جمهوریخواه در آن رایگیری حضور نداشتند.
در همین حال، انتظار میرود مجلس نمایندگان آمریکا در روزهای آینده درباره بسته جدید کمک به اوکراین نیز رایگیری کند. این طرح شامل بیش از یک میلیارد دلار کمک نظامی، هشت میلیارد دلار وام و مجموعهای از تحریمهای جدید علیه روسیه است.
