اخبار مهم روزجهان

سفیر آمریکا در سازمان ملل: ایران نمی‌تواند اقتصاد جهان را گروگان بگیرد

مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل، روز پنجشنبه ۲ ژوئیه (۱۱ تیر) در نشست اضطراری شورای امنیت سازمان ملل گفت: «ایران نمی‌تواند و ما نیز نباید اجازه دهیم اقتصاد جهان را گروگان بگیرد.»

او با اشاره به اینکه ایران مانع عبور تمامی کشتی‌ها از تنگه هرمز شده است، افزود: «فرقی نمی‌کرد کشتی حامل کود شیمیایی برای کشاورزان آفریقا باشد، کمک‌های بشردوستانه برای سودان حمل کند یا سوخت مورد نیاز ژاپن را؛ همچنین اهمیتی نداشت که آن کشتی‌ها در این درگیری نقشی داشته باشند یا نه.»

والتز همچنین ادعای ایران مبنی بر اینکه حملاتش “تنها متوجه اهداف نظامی، پایگاه‌های آمریکا در منطقه و اسرائیل” بوده را رد کرد و گفت، بر اساس ارزیابی کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل، بسته شدن تنگه هرمز از سوی ایران پیامدهای بلندمدتی برای ۶۱ اقتصاد در حال توسعه خواهد داشت.

او افزود: «افراد بی‌گناه بسیاری در سراسر جهان تحت تأثیر این اقدام قرار گرفته‌اند.»والتز هشدار داد که فرصت دیپلماسی همچنان روی میز است، اما «صبر دونالد ترامپ نامحدود نیست.»

نشست شورای امنیت پنجشنبه ۱۱ تیر، در حالی برگزار شد که حملات پهپادی و موشکی جمهوری اسلامی به بحرین و کویت و همچنین حمله به کشتی‌های تجاری در تنگه هرمز و آب‌های اطراف آن در هفته‌های اخیر، نگرانی‌ها درباره امنیت کشتیرانی و آینده تفاهم‌نامه میان تهران و واشینگتن را افزایش داده است.

والتز در سخنان خود گفت جمهوری اسلامی با وجود تفاهم‌های دیپلماتیک، همچنان به حمله به کشورهای منطقه و مختل کردن رفت‌وآمد کشتی‌های تجاری ادامه می‌دهد و به تعهدات خود پایبند نبوده است.

او گفت: «نمی‌توانم به اندازه کافی تاکید کنم که یک فرصت واقعی و تحول‌آفرین برای کشور و مردم ایران روی میز قرار دارد. اما صبر دونالد ترامپ نامحدود نیست.»سفیر آمریکا تاکید کرد جمهوری اسلامی «نمی‌تواند و ما نیز اجازه نخواهیم داد» اقتصاد جهان را به گروگان بگیرد. او از تهران خواست حمله به همسایگان خود را متوقف کند و مسیر آبراه‌های بین‌المللی را باز نگه دارد.

«باج‌گیری جهانی» از طریق تنگه هرمز

والتز بخشی از سخنانش را به رد استدلال جمهوری اسلامی درباره «دفاع مشروع» اختصاص داد و گفت حمله به کشتی‌های تجاری و بستن آبراه‌های بین‌المللی هیچ ارتباطی با حق دفاع از خود ندارد.

او با اشاره به حمله به کشتی‌هایی با پرچم سنگاپور و پاناما گفت این اقدامات با منشور سازمان ملل سازگار نیست.

به گفته او، جمهوری اسلامی با مختل کردن تجارت دریایی و تهدید تردد کشتی‌ها، تلاش می‌کند از اقتصاد جهانی باج بگیرد و افزایش بهای انرژی را به عنوان اهرم فشار به کار گیرد.والتز گفت: «این یک تلاش بدخواهانه، غم‌انگیز و بیمارگونه برای باج‌گیری جهانی است؛ به همین سادگی.»

او افزود آمریکا خواهان پاسخگو شدن جمهوری اسلامی در قبال این اقدامات است.

نمایش تصاویر حملات و پاسخ به ایروانی

سفیر آمریکا در جریان نشست، تصاویری از خسارت‌های حملات جمهوری اسلامی در بحرین را به اعضای شورای امنیت نشان داد؛ تصاویری که به گفته او، خسارت به مناطق مسکونی، هتل‌ها و نیروهای امدادی را نشان می‌داد.

والتز با اشاره به این تصاویر پرسید: «آیا غیرنظامیان، مهمانان هتل و نیروهای امدادی که هدف قرار گرفتند، دروغ می‌گویند؟»

او بار دیگر تاکید کرد حمله به اهداف غیرنظامی و ایجاد ناامنی در آبراه‌های بین‌المللی را نمی‌توان ذیل مفهوم دفاع مشروع توجیه کرد.

«اینجا تهران نیست»

تنش لفظی میان والتز و امیرسعید ایروانی، نماینده جمهوری اسلامی در سازمان ملل، از دیگر بخش‌های مهم این نشست بود.

پس از آنکه ایروانی آمریکا و بحرین را به طرح اتهام‌های بی‌اساس متهم کرد و گفت واشینگتن قصد دارد صدای جمهوری اسلامی را در شورای امنیت خاموش کند، والتز با لحنی شدید پاسخ داد: «اجازه بدهید یادآوری کنم کجا هستید. اینجا تهران نیست. اینجا ایالات متحده آمریکا است. اینجا شورای امنیت سازمان ملل است. شما این شورا را ساکت نخواهید کرد.»او ساعاتی بعد نیز همین موضع را در شبکه اجتماعی ایکس تکرار کرد و نوشت: «جمهوری اسلامی ما را در خاک خودمان ساکت نخواهد کرد. شاید این روش در تهران جواب بدهد، اما در شورای امنیت سازمان ملل نه. ما حقیقت را خواهیم گفت.»

انتقاد از وضعیت حقوق بشر در ایران

والتز در بخش دیگری از سخنانش، به وضعیت داخلی ایران نیز پرداخت.

او گفت جمهوری اسلامی همزمان با افزایش تنش‌های منطقه‌ای، سرکوب داخلی، محدودیت اینترنت و اعدام‌ها را نیز تشدید کرده است.

سفیر آمریکا با اشاره به اعدام دو دانشجو گفت مردم ایران و حتی همسایگان این کشور از حکومت جمهوری اسلامی حمایت نمی‌کنند.

او سپس مستقیما ایروانی را خطاب قرار داد و گفت: «نمی‌دانم چگونه شب‌ها با وجدان آسوده سر بر بالین می‌گذارید.»

بحرین: جمهوری اسلامی غیرنظامیان را هدف قرار داد

عبداللطیف الزیانی، وزیر خارجه بحرین، نیز در این نشست جمهوری اسلامی را متهم کرد که به طور عمدی تاسیسات غیرنظامی، زیرساخت‌های حیاتی و مناطق مسکونی را هدف حمله قرار داده است.

به گفته او، این حملات به کشته شدن سه غیرنظامی و زخمی شدن ۴۶۵ نفر انجامیده است.

در مقابل، ایروانی این اتهام‌ها را رد کرد و گفت ۱۰ کشور منطقه، از جمله بحرین، با در اختیار گذاشتن قلمرو و حریم هوایی خود، حملات آمریکا و اسرائیل را تسهیل کرده‌اند.او همچنین مدعی شد حضور پایگاه‌های نظامی آمریکا در کشورهای منطقه، امنیت آنها را افزایش نداده، بلکه آنها را آسیب‌پذیرتر کرده است. ایروانی همچنین آمریکا را به جلوگیری از دسترسی کشتی‌های بین‌المللی به بنادر ایران متهم کرد.

دیپلماسی زیر سایه تنش

با وجود این رویارویی، الیزابت اسپیهار، معاون دبیرکل سازمان ملل، اعلام کرد دبیرکل این سازمان از تصمیم مشترک آمریکا و جمهوری اسلامی برای کاهش تنش و خویشتنداری استقبال کرده است.

او گفت تفاهم‌نامه ۱۷ ژوئن همچنان می‌تواند زمینه‌ای برای ادامه گفت‌وگوها باشد، هرچند مذاکرات دوحه درباره دارایی‌های مسدودشده، تنگه هرمز و لبنان، پس از دو روز گفت‌وگو متوقف شده است.

بر اساس اعلام مقام‌های حاضر در نشست، این مذاکرات قرار است پس از پایان مراسم خاکسپاری علی خامنه‌ای از سر گرفته شود؛ اما سخنان شدید والتز در شورای امنیت نشان داد که واشینگتن، در کنار تاکید بر دیپلماسی، همزمان در حال ارسال این پیام است که در صورت ادامه حملات جمهوری اسلامی به کشورهای منطقه و کشتیرانی بین‌المللی، گزینه فشار بیشتر همچنان روی میز خواهد بود.