رویترز: با وجود محدودیت‌های واشینگتن، راه‌های دسترسی چین به فناوری‌های پیشرفته آمریکا همچنان باز است
خبرگزاری رویترز گزارش داد یک دانشگاه چینی که روابط نزدیکی با ارتش این کشور دارد، با وجود حضور در فهرست سیاه صادراتی آمریکا، ماه گذشته دو تراشه قدرتمند هوش مصنوعی H200 انویدیا را از یک تامین‌کننده داخلی خریداری کرده است.
رویترز چهارشنبه ۲۰ آبان با استناد به مدارک خرید دانشگاه پلی‌تکنیک شمال‌غرب چین نوشت این معامله نشان می‌دهد با وجود محدودیت‌های واشینگتن، راه‌های دسترسی چین به فناوری‌های پیشرفته آمریکا همچنان باز است.
بر اساس سندی به تاریخ ۲۹ مهر که در وب‌سایت این دانشگاه منتشر شده، دو تراشه H200 به بهای ۸۷۴ هزار و ۷۰۰ یوان، معادل ۱۲۳ هزار دلار، برای دانشکده مدیریت خریداری شده‌اند.
فروشنده شرکت «فناوری شبکه شاآنشی بوسوان» بوده و معامله مستقیما با انویدیا انجام نشده است.
به گزارش رویترز، H200 از قدرتمندترین تراشههای انویدیا برای آموزش و اجرای سامانه‌های پیشرفته هوش مصنوعی است و صادرات آن به مجوز آمریکا نیاز دارد. این مجوز معمولا برای نهادهای حاضر در فهرست سیاه صادر نمی‌شود.
در روزهای اخیر، انویدیا و جنسن هوانگ، مدیرعامل آن، پس از انتشار گزارش‌هایی درباره هدف قرار گرفتن او در یک عملیات جاسوسی چین، با فشار فزاینده‌ای در واشینگتن روبه‌رو شده‌اند.
تلاش‌های هوانگ برای کاهش محدودیت‌های فروش تراشه به چین نیز بیش از پیش مورد پرسش قرار گرفته است.
هوانگ می‌گوید ادامه فروش تراشه به چین، برتری فناوری آمریکا را حفظ می‌کند و مشتریان چینی را به محصولات آمریکایی وابسته نگه می‌دارد.
در مقابل، برخی قانون‌گذاران هشدار می‌دهند دسترسی پکن به این پردازنده‌ها می‌تواند توسعه سامانه‌های هوش مصنوعی ببرای طراحی تسلیحات، تحلیل اطلاعات و نوسازی نظامی را شتاب دهد.
دسترسی به فناوری آمریکا از مسیر تامین‌کنندگان چینی
رویترز در ادامه گزارش داد دانشگاه پلی‌تکنیک شمال‌غرب در شهر شی‌آن در زمینه هواپیماهای نظامی، موشک‌ها و ماهواره‌ها پژوهش می‌کند.
این مرکز عضو مجموعه «هفت پسر دفاع ملی» چین است؛ گروهی از دانشگاه‌های برجسته این کشور که بر حوزه‌های دفاعی تمرکز دارند.
وزارت بازرگانی آمریکا در سال ۲۰۰۱ این دانشگاه را به اتهام مشارکت در فعالیت‌های مرتبط با اشاعه موشکی و پژوهش‌های نظامی، در فهرست سیاه تجاری خود موسوم به «فهرست نهادها» قرار داد.
واشینگتن در سال ۲۰۱۹ محدودیت‌ها را تشدید کرد و رد درخواست مجوز صادرات فناوری‌های تحت کنترل به این دانشگاه را در بیشتر موارد مبنای تصمیم‌گیری قرار داد.
با وجود این محدودیت‌ها، دسترسی دانشگاه به تراشههای آمریکایی به خرید اخیر محدود نبوده است. اسناد نشان می‌دهد این مرکز امسال پنج قرارداد نیز با شرکت‌های چینی برای اجاره ظرفیت پردازشی مبتنی بر تراشههای H200 و دیگر پردازنده‌های قدرتمند انویدیا منعقد کرده است.
دانشکده امنیت سایبری دانشگاه در ژانویه دو قرارداد هفت‌ماهه برای استفاده از سرورهایی امضا کرد که هر کدام به هشت تراشه H200 مجهز بودند. این قراردادها برای تنظیم دقیق مدل‌های هوش مصنوعی و آموزش آن‌ها با روش یادگیری تقویتی در نظر گرفته شده بودند.
دانشگاه همچنین دسترسی به سرورهایی مجهز به هشت تراشه A100 و هشت تراشه A800 را اجاره کرده است؛ دو مدلی که صادراتشان به تمامی نهادهای چینی ممنوع است.
در آوریل نیز یکی دیگر از موسسات وابسته به دانشگاه، خدمات پردازشی نیازمند دست‌کم ۲۴ تراشه A100 را در قراردادی به ارزش ۳۷۵ هزار یوان برای شبیه‌سازی‌های سازه‌ای و دینامیک سیالات خریداری کرد.
دولت دونالد ترامپ از ژانویه به برخی درخواست‌های صادرات تراشههای H200 به چین مجوز داد. با این حال، محدودیت‌های مربوط به نهادهای حاضر در فهرست سیاه همچنان برقرار ماند.
مقررات جدید همچنین اتخاذ تدابیری برای جلوگیری از دسترسی از راه دور نهادهای حاضر در فهرست سیاه و کاربران نظامی به تراشههای صادرشده را الزامی کرده است.
هم‌زمان با افزایش نگرانی سرمایه‌گذاران از پیامدهای رابطه هوانگ با آلیس هوانگ، بازرگان چینی مظنون به جاسوسی برای پکن، سهام انویدیا سه‌شنبه ۱۹ آبان برای دومین روز پیاپی کاهش یافت.
نشریه اینفورمیشن ۱۹ آبان به نقل از دو نفر از آشنایان آلیس هوانگ نوشت رابطه او با مدیرعامل انویدیا، ارسال دست‌کم ۷.۵ میلیارد دلار تراشه این شرکت به شرکت‌های چینی را تسهیل کرده است. این دو نسبت خانوادگی ندارند.
روزنامه ایتالیایی کوریره دلا سرا چهارشنبه ۲۰ آبان گزارش داد آلیس هوانگ لی با گذرنامه هنگ‌کنگ در تایوان به سر می‌برد.
بازاری گسترده برای تراشههای مشمول محدودیت
بررسی ۲۶ سند خرید و سوابق شرکتی از سوی رویترز نشان می‌دهد دسترسی به تراشههای مشمول محدودیت آمریکا به دانشگاه پلی‌تکنیک شمال‌غرب منحصر نیست. دانشگاه‌ها و موسسات پژوهشی دیگر نیز این تراشه‌ها یا خدمات پردازشی مبتنی بر آن‌ها را از تامین‌کنندگان داخلی تهیه کرده‌اند.
نام دانشگاه‌های شنژن، فناوری ووهان و بی‌هانگ در این اسناد دیده می‌شود. شماری از مراکز خریدار با صنایع دفاعی و پژوهش‌های نظامی چین روابط نزدیکی دارند.
این اسناد اطلاعات اندکی درباره منشا پردازنده‌ها و محل فعالیت سرورهای اجاره‌شده ارائه می‌کنند.
رویترز پیش‌تر گزارش داده بود موسسات چینی از طریق فروشندگان واسطه داخلی، تراشههای مشمول محدودیت صادراتی انویدیا را که در سرورهای ساخت سوپر مایکرو کامپیوتر، دل و گیگابایت نصب شده بودند، تهیه کرده‌اند.
این خبرگزاری همچنین وجود بازاری زیرزمینی برای این تراشه‌ها در چین را مستند کرده که از موجودی انبارهای خارج از کشور و واسطه‌های کشورهای ثالث تغذیه می‌شود.
ترامپ ۱۸ آبان اعلام کرد اف‌بی‌آی در حال بررسی این موضوع است که آیا مدیرعامل ۶۳ ساله انویدیا هدف عملیات یک دستگاه اطلاعاتی خارجی قرار گرفته است یا خیر.
به روایت ترامپ، مدیرعامل انویدیا در تماسی تلفنی تاکید کرد از جاسوسی احتمالی آلیس هوانگ برای پکن اطلاعی نداشته است. رییس‌جمهوری آمریکا افزود حرف او را باور می‌کند.
هوانگ از نزدیک‌ترین متحدان ترامپ در سیلیکون‌ولی، قطب فناوری آمریکا، به شمار می‌رود.
