
در نخستین ساعات بامداد دوشنبه ۲ تیرماه ۱۴۰۴، حکم اعدام محمد امین مهدوی شایسته، زندانی محبوس در زندان قزلحصار کرج، اجرا شد. این در حالی است که کمتر از ۱۰ روز پیش، دیوان عالی کشور با پذیرش اعاده دادرسی وی، پرونده را برای بررسی مجدد به شعبه ۹ این نهاد ارجاع داده بود.
اعدام محمد امین مهدوی شایسته بار دیگر موضوع نقض روندهای قانونی و حقوق متهمان در پروندههای سیاسی-امنیتی را در صدر انتقادات فعالان حقوق بشر قرار داده است. خانواده این زندانی و منابع نزدیک به پرونده معتقدند که فرآیند دادرسی او از آغاز با نواقص جدی همراه بوده و بسیاری از اصول دادرسی عادلانه رعایت نشده است.بنا بر گزارشها این زندانی سیاسی محبوس در زندان قزلحصار کرج در دوران بازداشت و حبس تحت فشار و شکنجههای شدید قرار گرفته و مجبور به اعتراف علیه خود شده بود. محمد امین مهدوی شایسته سومین زندانی سیاسی است که از آغاز جنگ میان ایران و اسرائیل، به اتهام “جاسوسی برای اسرائیل” اعدام شده است.
قوه قضائیه جمهوری اسلامی پیشتر اسماعیل فکری و مجید مسیبی را نیز که با اتهاماتی مشابه بازداشت شده بودند، اعدام کرده بود. در مورد زمان بازداشت و جزئیات پرونده این افراد اطلاعات زیادی منتشر نشده است و قوه قضائیه نیز تا کنون از انتشار مستندات این پروندهها خودداری کرده است.
با شدت گرفتن درگیری میان اسرائیل و جمهوری اسلامی، سازمان عفو بینالملل و دیگر نهادهای حقوق بشری در روزهای گذشته نسبت به خطر بازداشت مخالفان حکومت به اتهامهای واهی و نیز اجرای حکم اعدام برای دستکم هشت زندانی سیاسی دیگر هشدار دادهاند.اتهامات محمد امین مهدوی شایسته چه بود؟
خبرگزاری میزان وابسته به قوه قضاییه اعلام کرد که محمد امین مهدوی شایسته به اتهام “هدایت یک شبکه سایبری” بازداشت و محاکمه شده بود. بنا بر ادعای این خبرگزاری، فعالیتهای این شبکه در راستای “برندسازی و تولید محتوا علیه نیروهای مسلح” و ایجاد بسترهای رسانهای و اینترنتی بر اساس “دستورات سرویسهای خارجی” صورت گرفته بود.
اتهامات مطرحشده علیه محمد امین مهدوی شایسته شامل “همکاری با دولت متخاصم”، “توهین به مقدسات” و فعالیت رسانهای علیه نهادهای امنیتی و نظامی بوده است. وی در دادگاه انقلاب تهران، به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی، به اعدام محکوم شده بود.
روند قضایی پرابهام و محرومیت از وکیل انتخابی
از مهمترین اشکالاتی که نسبت به روند دادرسی محمد امین مهدوی شایسته مطرح شده، محرومیت وی از وکیل انتخابی و برگزاری دادگاه غیرعلنی است. منابع مطلع گزارش دادهاند که او تحت فشار شدید و در شرایط بازداشت انفرادی، مجبور به اعترافاتی شده که اساس پرونده را تشکیل دادهاند.
در جریان بازجوییها، امکان ملاقات با خانواده و ارتباط با وکلای مستقل برای وی فراهم نشده بود. وکلای تسخیری معرفیشده از سوی دستگاه قضایی نیز نتوانستهاند از حقوق او بهصورت مؤثر دفاع کنند. این محرومیت از حق دادرسی عادلانه، بارها از سوی سازمانهای حقوق بشری داخلی و بینالمللی مورد اعتراض قرار گرفته است.
آفتابكاران اخبار و مقالات درباره ايران و مقاومت