آفتابكاران اخبار و مقالات درباره ايران و مقاومت
وزیرخارجه فرانسه اعلام کرد سه کشور اروپایی عضو برجام تا پایان اوت (۹ شهریور) به ایران مهلت میدهند تا به همکاری کامل با آژانس بینالمللی انرژی اتمی بازگردد، در غیراین صورت مکانیسم ماشه و بازگشت خودکار تحریمهای بینالمللی به مورد اجرا گذارده خواهد شد.ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، امروز سهشنبه ۱۵ ژوئیه (۲۴ تیرماه) اعلام کرد، در صورتی که تا پایان ماه اوت پیشرفت ملموسی در دستیابی به توافق هستهای حاصل نشود، فرانسه، بریتانیا و آلمان مکانیسم ماشه را علیه ایران فعال خواهند کرد.
بارو پیش از نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در بروکسل به خبرنگاران گفت: «فرانسه و شرکایش… حق دارند تحریمهای جهانی تسلیحاتی، بانکی و تجهیزات هستهای [علیه ایران] را که ده سال پیش لغو شده بودند، دوباره اعمال کنند. بدون تعهدی محکم، ملموس و قابل راستیآزمایی از سوی ایران، ما این کار را حداکثر تا پایان ماه اوت انجام خواهیم داد.»
ساز و کار موسوم به “مکانیسم ماشه” در توافق برجام، که هنوز تا ۲۶ مهر ۱۴۰۴ اعتبار دارد، در صورت فعال شدن، منجر به بازگشت خودکار تمامی تحریمهای سازمان ملل متحد علیه ایران و انزوای هر چه بیشتر جمهوری اسلامی در سطح بینالمللی خواهد شد.
جمهوری اسلامی بارها تهدید کرده که فعال کردن مکانیسم ماشه توسط اروپاییها با واکنش شدید تهران مواجه خواهد شد. عباس عراقچی اخیرا در گفتوگویی با روزنامه لوموند فرانسه گفته بود: «ما از نقش سازنده سه کشور اروپایی در بازسازی برجام حمایت میکنیم، به شرطی که از اقدامات تحریکآمیز و غیرسازنده مانند تهدید به “مکانیسم ماشه” پرهیز کنند.»
به گفته عراقچی: «استفاده از مکانیسم ماشه اثری مشابه حمله نظامی را دارد. چنین اقدامی از نگاه ما به منزله خاتمه ایفای نقش فرانسه و اروپا در موضوع برنامه هستهای صلحآمیز ایران است.»
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه ایران نیز روز گذشته استفاده احتمالی تروئیکای اروپایی از مکانیسم ماشه را “فاقد مبنای حقوقی و بینالمللی” و “اقدامی سیاسی و در راستای تقابل با ایران” دانسته و اروپاییها را تهدید کرده بود که در صورت فعال کردن این ساز و کار با “واکنش مقتضی” جمهوری اسلامی روبهرو خواهند شد.
“موشکهای بالستیک” موضوع دیگر مورد مناقشه
وزیر خارجه فرانسه در بخش دیگری از سخنان امروز خود، از شهروندان فرانسوی زندانی در ایران به عنوان “گروگان” نام برد و خواستار آزادی فوری و بی قید و شرط آنان شد که از سوی جمهوری اسلامی به “جاسوسی” متهم شدهاند.
ژان نوئل بارو همچنین خواستار ازسرگیری فعالیت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی در ایران و نیز آغاز روندی دیپلماتیک برای مذاکره بر سر موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی شد.
رئیس دستگاه دیپلماسی فرانسه بار دیگر تهران را به نقض تعهدات خود متهم و اعلام کرد که در صورت عدم دستیابی به پیشرفتی ملموس در مذاکره بر سر برنامه هستهای جمهوری اسلامی، تروئیکای اروپایی مکانیسم ماشه را حداکثر تا پایان ماه اوت سال جاری فعال خواهد کرد.
خواست رسیدن هر چه سریعتر به توافق هستهای با ایران در حالی از سوی وزیر خارجه فرانسه مطرح شده که به گفته مقامهای جمهوری اسلامی، هنوز تاریخ مشخصی برای مذاکرات ایران و آمریکا تعیین نشده و سرنوشت آن معلوم نیست.
مذاکرات تهران و واشنگتن، دو روز پیش از آغاز ششمین دور آن، با حمله اسرائیل در نخستین ساعات بامداد ۲۳ خرداد به اهدافی در خاک ایران و کشته شدن دهها فرمانده سپاه پاسداران و دانشمند هستهای ایرانی، نیمهتمام ماند.
دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، پس از اعلام آتشبس میان ایران و اسرائیل در روز دوم تیر و اجرایی شدن آن در سوم تیرماه، از تمایل تهران برای بازگشت به میز مذاکره خبر داد؛ موضوعی که تاکنون به وقوع نپیوسته است.
در مقابل، وزیر خارجه ایران اخیرا گفته بود که پیامهای متعددی از طرف مقابل برای بازگشت به میز مذاکره رسیده، «اما ایران باید متقاعد شود که آن رفتار تکرار نخواهد شد و اگر از مسیر دیپلماسی نتیجهای حاصل نشد، مجدداً به گزینه نظامی روی نخواهند آورد.»
عباس عراقچی تصریح کرده بود که طرف مقابل اطمینانهایی داده که تهران در حال بررسی آن است. او تاکید کرده بود که در صورت حصول اطمینان «از گفتوگو گریزی نداریم.»
در همین حال مایکل والتز، نماینده پیشنهادی دونالد ترامپ برای سمت سفیر آمریکا در سازمان ملل، سهشنبه ۲۴ تیر در جلسه استماع کمیته روابط خارجی سنای آمریکا حاضر شد و از اولویتهای خود در صورت تایید در این سمت سخن گفت.
والتز با اشاره به سیاستهای دولت ترامپ در قبال جمهوری اسلامی ایران تاکید کرد که فعالسازی مکانیسم ماشه یکی از اقدامات اصلی او در سازمان ملل خواهد بود. او گفت: «ما با آلمان، بریتانیا و فرانسه صحبت کردهایم و کاملاً مطمئن هستم که آنها با ما همکاری خواهند کرد.»
او همچنین با اشاره به موضع ترامپ اظهار داشت: «در زمینه مذاکرات با ایران، رئیسجمهوری بارها بهروشنی اعلام کرده که امیدوار به آیندهای بهتر برای مردم ایران است. فکر میکنم همه ما چنین امیدی داریم.»
این نامزد تصریح کرد که ایالات متحده در مذاکرات همچنان بر این موضوع پافشاری خواهد کرد که ایران نباید ظرفیت غنیسازی داخلی داشته باشد.
او گفت: «اگر ایران بخواهد مواد لازم را خریداری کند یا برنامهای غیرنظامی داشته باشد، بهنظر من این گزینه، تا زمانی که دستور دیگری صادر نشود، کاملاً روی میز است.»
والتز افزود: «فکر میکنم میتوانیم شاهد شکوفایی باشیم. اما این رژیم باید تصمیم بگیرد از میل خود به دستیابی به سلاح هستهای فاصله بگیرد.»
مباحث مرتبط با ایران و وضعیت برنامه هستهای جمهوری اسلامی از مهمترین موضوعاتی بوده که در این جلسه استماع با پرسشهای متعدد سناتورهای جمهوریخواه و دموکرات روبهرو شده است.
در روزهای گذشته، کشورهای اروپایی طرف توافق هستهای برجام اعلام کردهاند که در صورتی که جمهوری اسلامی به توافق تازهای که منافع اروپا را تامین کند تن ندهد از امکان ماشه که همه تحریمهای پیش از برجام را باردیگر فعال خواهد کرد، استفاده خواهند کرد.
در تازهترین مورد، ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، هشدار داد در صورتی که مذاکرات هستهای با جمهوری اسلامی به «توافقی قابل راستیآزمایی» ختم نشود، مکانیسم ماشه علیه ایران ۹ شهریور فعال خواهد شد.
بارو سهشنبه ۲۴ تیر اعلام کرد فرانسه، بریتانیا و آلمان در صورت نرسیدن به یک توافق هستهای «قاطع، ملموس و قابل راستیآزمایی» با جمهوری اسلامی، حداکثر تا پایان ماه اوت (۹ شهریور) ساز و کار بازگشت فوری تحریمهای سازمان ملل یا همان مکانیسم ماشه را علیه ایران فعال خواهند کرد.
