ترامپ: هنوز یک یا دو هدف دیگر در ایران برای آمریکا باقی مانده است
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، شامگاه یکشنبه ۱۰ آبان در یک رویداد انتخاباتی در شهر سالینا در ایالت کانزاس، با اشاره به برتری نظامی آمریکا در برابر جمهوری اسلامی گفت واشنگتن هر زمان که بخواهد میتواند جمهوری اسلامی را «از کار بیندازد»، اما در حال حاضر تلاش میکند رویکرد ملایمتری در پیش بگیرد.
آقای ترامپ که در بخشی از سخنانش درباره اختلافات در یک کلیسا صحبت میکرد، وضعیت آن را به جنگ میان ایران و عراق تشبیه کرد و گفت: «این مثل منطقه جنگی است. من را به یاد ایران و عراق میاندازد، زمانی که دشمن یکدیگر بودند.»
او در ادامه افزود: «من نمیگویم جنگ میان ما و آنها، چون ما آنقدر بر آنها تسلط داریم که حتی گفتن چنین چیزی منصفانه نیست. ما بر آنها مسلط شدهایم. هر زمان که بخواهیم میتوانیم آنها را از کار بیندازیم. داریم تلاش میکنیم مهربان باشیم. البته گاهی نباید این کار را کرد، اما تلاش میکنیم کمی ملایمتر رفتار کنیم.»
رئیسجمهوری آمریکا سپس گفت فکر میکند که پایان ماجرا خیلی نزدیک است و «ما فقط آنها را از کار خواهیم انداخت و این پایان ماجرا خواهد بود.»
آقای ترامپ در ادامه با اشاره به قیمت نفت گفت که در صورت چنین اقدامی، قیمت نفت کاهش خواهد یافت و افزود قیمت نفت در دوره ریاستجمهوری او بسیار پایینتر از دوران جو بایدن و باراک اوباما است.
او همچنین با انتقاد از توافق هستهای سال ۲۰۱۵ با جمهوری اسلامی گفت: «ما کار متفاوتی انجام دادیم. ما توان بالقوه آنها را نابود کردیم. میدانید، اوباما یک مسیر کامل برای دستیابی به سلاح هستهای در اختیار آنها گذاشت…برجام مسیری برای دستیابی به سلاح هستهای بود.»
رئیسجمهوری آمریکا افزود: «ما درست برعکس عمل کردیم. ما دیواری در برابر آنها قرار دادیم تا هرگز نتوانند سلاح هستهای داشته باشند و هرگز هم نخواهند داشت.»
آقای ترامپ در پایان این بخش از سخنانش با اشاره به پیامدهای دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای گفت: «میخواهید آشوب، خطر و مرگ را ببینید؟»
آقای ترامپ در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به وضعیت تنگه هرمز گفت که آمریکا اکنون کنترل کامل این آبراه راهبردی را در اختیار دارد و به تغییر نام احتمالی آن اشاره کرد.
او گفت: «[جمهوری اسلامی] ایران سالها تهدید میکرد که تنگه هرمز را تصرف خواهد کرد. آنها این کار را کردند و کنترل آن را به دست گرفتند، اما ما آن را از آنها پس گرفتیم. نیروی دریایی ما وارد شد و ظرف حدود دو دقیقه کنترل آن را به دست گرفتیم. اکنون ما کنترل کامل تنگه هرمز را در اختیار داریم.»
رئیسجمهوری آمریکا با اشاره به گزارشی در صفحه نخست روزنامه والاستریت ژورنال در هفته گذشته افزود: «اکنون نفت بیشتری نسبت به بیش از هشت ماه پیش، یعنی پیش از آغاز این ماجرا، از تنگه هرمز عبور میکند. این شگفتانگیز است. حجم زیادی نفت در حال عبور است.»
آقای ترامپ سپس به عملیات آمریکا در ونزوئلا اشاره کرد و گفت: «ما نیکلاس مادورو، دیکتاتور یاغی ونزوئلا، را دستگیر و به دست عدالت سپردیم و او اکنون در انتظار محاکمه است. ما جنگ در ونزوئلا را در یک روز پیروز شدیم.»
او افزود که ایالات متحده اکنون با ونزوئلا برای تولید میلیونها بشکه نفت همکاری میکند و نفت تولیدشده در این کشور از همین حالا در حال ورود به آمریکا است.
آقای ترامپ در ادامه از رو خانا، نماینده دموکرات کنگره آمریکا، به دلیل درخواست برای استیضاح مسئولان جنگ با جمهوری اسلامی انتقاد کرد و او را «آدمی بیاهمیت و احمق» خواند.
او گفت: «اسمش رو خانا است، فکر میکنم، یا یک همچین اسمی. آدم عجیبی است. گفت باید همه کسانی را که در جنگ با [جمهوری اسلامی] ایران دخالت داشتند استیضاح کنیم. من گفتم چرا؟ چون میخواهیم جلوی دستیابی [جمهوری اسلامی] ایران به سلاح هستهای را بگیریم؟»
رئیسجمهوری آمریکا همچنین به انتقادها از هزینه جنگ با جمهوری اسلامی اشاره کرد و گفت: «او میگوید ۲۵ میلیارد دلار برای این جنگ هزینه میشود. بسیار خب، اما چیزی که نمیگویند این است که من از ونزوئلا صدها میلیارد دلار درآمد به دست آوردهام.»
او با اشاره به گرینلند، سرمایهگذاری دولت آمریکا در سهام شرکت اینتل و رشد اقتصاد این کشور افزود: «آنچه نمیگویند این است که ما گرینلند را به دست آوردیم. گرینلند هزاران میلیارد دلار ارزش دارد. نمیگویند که ما از خرید سهام اینتل ۷۰ میلیارد دلار سود کردهایم. نمیگویند که از آغاز دوره ریاستجمهوریمان ۲۵ هزار میلیارد دلار رشد در این کشور ایجاد کردهایم.»
آقای ترامپ سپس با دفاع از هزینههای جنگ علیه جمهوری اسلامی گفت: «میخواهید هزینه واقعی را ببینید؟ بگذارید [جمهوری اسلامی] ایران سلاح هستهای داشته باشد. آن وقت هزینه را خواهید دید. هزینهای هزار برابر این مبلغ را خواهید دید. اینها آدمهای بیمار و بدی هستند.»
رئیسجمهوری آمریکا بار دیگر از تصمیم خود برای خروج از توافق هستهای سال ۲۰۱۵ دفاع کرد و گفت: «من برجام باراک حسین اوباما را که یکی از بدترین توافقهایی بود که تاکنون دیدهام، لغو کردم. این توافق مسیری برای دستیابی [جمهوری اسلامی] ایران به سلاح هستهای بود.»
او افزود: «ما توان غنیسازی هستهای [جمهوری اسلامی] ایران را با عملیات چکش نیمهشب و عملیات خشم حماسی نابود کردیم.»
آقای ترامپ با اشاره به حملات بمبافکنهای آمریکایی گفت: «آن هواپیماهای زیبا را به یاد دارید؟ ساعت یک بامداد بود، ماهی در آسمان نبود و تاریکی مطلق همهجا را فرا گرفته بود. آنها میدانستند ما در راه هستیم، اما نمیتوانستند چیزی ببینند. هواپیماها رادارگریز بودند.»
او ادامه داد: «آن بالهای زیبا، خودشان آثار هنری هستند. هواپیماها پرواز کردند و هر کدام دو بمب از سنگینترین بمبهایی را که تاکنون ساخته شده، حمل میکردند. تکتک بمبها به هدف اصابت کردند. ما توان هستهای آنها را از بین بردیم و میتوانیم ظرف پنج دقیقه دوباره این کار را انجام دهیم؛ پنج دقیقه.»
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا میگوید که ایالات متحده بخش عمدهای از توان نظامی ایران را از کار انداخته، اما هنوز باید کار «یک یا دو هدف» دیگر را نیز یکسره کند. ترامپ بارها از نابودی توان هستهای و نظامی ایران سخن گفته و اعلام کرده که واشنگتن پیروز جنگ است و تهران توان پاسخگویی ندارد.
این در حالی است که تهران نسبت به اقدامات تلافیجویانه در صورت حمله مجدد، هشدار داده و گفته است که دامنه پاسخ به جنگی جدید بدون محدودیت جغرافیایی خواهد بود.ترامپ افزود که مذاکرات با ایران برای پایان دادن به جنگی که در ماه فوریه توسط ایالات متحده و اسرائیل آغاز شد، «به خوبی پیش میرود، اما میدانید که آنها [ایرانیها] چندان قابل اعتماد نیستند.»
ترامپ گفت که آمریکا عجلهای برای انجام عملیات تهاجمی ندارد، زیرا پیشتر توان نظامی و برنامه هستهای ایران را به شدت درهم کوبیده است.
دونالد ترامپ بارها از نابودی توان هستهای و نظامی ایران سخن گفته و اعلام کرده که واشنگتن پیروز جنگ است و تهران توان پاسخگویی به حملات آمریکا را ندارد.او در اقامتگاه خود در فلوریدا به خبرنگاران گفت: «ما برنامه هستهای آنها را از کار انداختهایم. هنوز باید به یک یا دو سایت دیگر رسیدگی کنیم، که البته میتوانیم این کار را در ۱۰ دقیقه انجام دهیم.»
وی با اشاره به یک مجتمع هستهای زیرزمینیِ مشکوک، افزود: «احتمالاً باید به سراغ “کوه پیکاکس” (Pickaxe Mountain) بروید و تکلیف آن را روشن کنید. ما میتوانیم همه این کارها را خیلی سریع انجام دهیم.»
دولت ایران انجام هرگونه فعالیت هستهای در آن مکان را تکذیب کرده است.
پیشتر در همان روز (۳۱ اکتبر)، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، گفت که ترامپ هنوز تصمیمی درباره حملات جدید به ایران نگرفته و آمریکا همچنان پذیرای یک راه حل دیپلماتیک است.
رهبر ایران نیز در ۳۱ اکتبر، در پی تهدیدهایی مبنی بر احتمال از سرگیری حملات پس از انتخاباتهای سرنوشتساز در هر دو کشور، به ایالات متحده و اسرائیل در مورد آغاز یک تهاجم جدید هشدار داد.
ترامپ پیشتر هشدار داده بود که ممکن است پس از انتخابات میاندورهای آمریکا در این هفته، حملهای صورت گیرد؛ همزمان، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، از یک «فرصت تاریخی و یگانه» برای سرنگونی دولت ایران سخن گفته بود.
انتخابات در هر دو کشور آمریکا و اسرائیل میتواند مسیر این مناقشه را تعیین کند؛ اسرائیل در ۲۷ اکتبر انتخابات سراسری برگزار کرد، اما هنوز موفق به تشکیل دولت جدید نشده است.
بنا به گزارش رسانههای ایران، مجتبی خامنهای، رهبر این کشور به فرماندهان ارشد نظامی گفته است که: «هرگونه تهدید، در هر سطح و نوعی، باید با پاسخی فوری، تأثیرگذار و بدون محدودیت جغرافیایی مواجه شود.»
خامنهای همچنین به فرماندهان دستور داده است تا فهرست اهداف ایران را بهروزرسانی کنند، بهطوری که «انواع داراییهای ملموس و ناملموس متعلق به دشمن آمریکایی-صهیونی» را در بر گیرد.
این نخستین دیدار گزارششده میان مجتبی خامنهای و فرماندهان ارشد نظامی است.
او از زمان به دست گرفتن قدرت در ماه مارس که پس از کشته شدن پدرش، علی خامنهای، در حملات آمریکا و اسرائیل رخ داد، در انظار عمومی ظاهر نشده است.
جهش قیمت نفت
روبیو هشدار داد که «اگر بخواهیم، میتوانیم به اهداف نظامی دست یابیم» و افزود که ترامپ هنوز تصمیمی برای انجام حملات جدید نگرفته است.
از زمان آغاز جنگ اخیر، تهران عبور و مرور کشتیها در تنگه هرمز را محدود کرده است؛ مسیری که بهطور معمول حدود یکپنجم نفت مصرفی جهان از آن عبور میکند.
ایران پیشتر هشدار داده بود که قطع کابلهای زیردریایی در تنگه هرمز را نیز مد نظر قرار خواهد داد.
تلویزیون دولتی ایران در ۳۱ اکتبر گزارش داد که یک کشتی در حال عبور از این تنگه با مین برخورد کرده و دچار آتشسوزی شده است.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران در ۳۰ اکتبر اعلام کرد که سه نفتکش پس از مواجهه با «حوادثی» نامشخص یا برخورد با مین، متوقف شدهاند.
این مسدودسازی موجب جهش قیمتهای جهانی انرژی شده و با نزدیک شدن به انتخابات، باعث شده است که این جنگ در میان افکار عمومی آمریکا نیز محبوبیت نداشته باشد.
کسب کرسیهای بیشتر توسط دموکراتهای مخالف میتواند تا حدی توانایی ترامپ را در پیشبرد سیاستهایش محدود کند.
در پی انتخابات اسرائیل، اردوگاه سیاسی نتانیاهو بیشترین تعداد کرسیها را در پارلمان به دست آورد، اما نتوانست اکثریت مطلق را کسب کند؛ از این رو، ترکیب دولت بعدی همچنان نامشخص است.
سایه جنگ بر تلاشهای دیپلماتیک
تلاشهای دیپلماتیک تازهای برای جلوگیری از ازسرگیری درگیریها در جریان است.میانجیهای قطری در ۳۰ اکتبر وارد تهران شدند و جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، نامهای برای محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، ارسال کرد.
محسن رضایی در ویدیویی که از تلویزیون ایران پخش شد، گفت: «نامه را خواندم.»
او افزود: «هنوز پاسخی ندادهام. لحن آنها کاملاً تغییر کرده است.» وی بدون ارائه جزئیات بیشتر، این تغییر لحن را «نشانه خوبی» توصیف کرد.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، اظهار داشت که در حال حاضر هیچ برنامهای برای دیدار مستقیم با مقامات آمریکایی وجود ندارد. به گزارش خبرگزاری دولتی ایرنا، او در مصاحبهای با شبکه الجزیره گفت: «شرایط ایران روشن است و رایزنیها در این خصوص میان میانجیگران ادامه دارد.»
رضایی تأکید کرد که ایران به مسدود کردن تنگه هرمز تا زمانی که شرایط مد نظرش، از جمله آزادسازی داراییهای بلوکهشده، برآورده شود، ادامه خواهد داد.
قطر و پاکستان میان طرفهای درگیر میانجیگری کردهاند، اما این گفتگوها هنوز به توافقی پایدار منجر نشده است.
محمد اکرمنیا، سخنگوی ارتش ایران، اظهار داشت که هرگونه از سرگیری خصومتها تنها موجب گسترش دامنه جنگ خواهد شد.
او در شبکههای اجتماعی نوشت: «شعلههای جنگ بیتردید گستره جغرافیایی بسیار وسیعتری را در بر خواهد گرفت.»
عراقچی نیز در شبکه اجتماعی «ایکس» هشدار داد که دیگر هیچ «خط قرمزی» وجود نخواهد داشت.
